ΙΣΤΟΡΙΑ

2 Αυγούστου: Σαν σήμερα στην Ελλάδα και τον κόσμο – Η Μάχη της Χαιρώνειας

338 π.Χ: Η Μάχη της Χαιρώνειας: Ο Φίλιππος Β’ ο Μακεδών νικά τις ενωμένες δυνάμεις Αθηναίων και Θηβαίων και καθίσταται κυρίαρχος του τότε ελληνικού χώρου.



 

(Στο τέλος του άρθρου & τα υπόλοιπα γεγονότα σαν σήμερα στην Ελλάδα και τον κόσμο)


 

Μία από τις πολυσυζητημένες μάχες της αρχαιότητας. Διεξήχθη στις 2 Αυγούστου 338 π.Χ. στην πεδιάδα του Βοιωτικού Κηφισού, κοντά στην οχυρή πόλη της Χαιρώνειας, ανάμεσα στους Μακεδόνες του Φιλίππου Β’ και στις συμμαχικές δυνάμεις των Θηβαίων και των Αθηναίων. Ο Φίλιππος επικράτησε και αναδείχθηκε κυρίαρχος του ελληνικού χώρου.

Το 339 π.Χ. ο Φίλιππος βρήκε την αφορμή να επέμβει στη Νότιο Ελλάδα. Το αμφικτιονικό συνέδριο των Δελφών κατηγόρησε τους Λοκρούς της Άμφισσας ότι σφετερίστηκαν γη του Μαντείου και ζήτησαν την κήρυξη ιερού πολέμου για την τιμωρία τους. Οι εκπρόσωποι των πόλεων, χωρίς τη συμμετοχή της Αθήνας και της Θήβας, όρισαν αρχιστράτηγο τον Φίλιππο.

Ο Φίλιππος, με 30.000 πεζούς και 2000 ιππείς, με επικεφαλής τον 18χρονο γιο του Αλέξανδρο, εξόρμησε στη Νότια Ελλάδα και αφού πέρασε τις Θερμοπύλες, κατέλαβε την Ελάτεια, όπου και στρατοπέδευσε, ενώ τμήμα του στρατού του κατέστρεψε την Άμφισσα.

Η κατάληψη της Ελάτειας παρείχε στον Φίλιππο τον έλεγχο της οδού προς τη Βοιωτία και την Αττική και η κίνησή του έδειχνε πως ήταν αποφασισμένος να τελειώνει τους λογαριασμούς του με την Αθήνα και τη Θήβα. Η είδηση αυτή προκάλεσε ταραχή στους δυο «προαιώνιους» εχθρούς, οι οποίοι με πρωτοβουλία του ρήτορα Δημοσθένη (ηγέτη της αντιμακεδονικής μερίδας στην Αθήνα) παραμέρισαν τις διαφορές τους και συνέπηξαν συμμαχία.

Οι δυο αντίπαλες στρατιές έλαβαν θέση μάχης στην πεδιάδα της Χαιρώνειας στις 2 Αυγούστου 338 π.Χ. Οι Μακεδόνες παρέταξαν 30.000 πεζούς και 2000 ιππείς, ενώ οι σύμμαχοι 30.000 άνδρες και 500 ιππείς. Επικεφαλής των Αθηναίων ήταν οι στρατηγοί Στρατοκλής, Χάρης και Λυσικλής, ενώ των Θηβαίων ο Θεαγένης.

Ο στρατός των Μακεδόνων με επικεφαλής τον Φίλιππο υπερτερούσε σε συνοχή και πολεμική πείρα. Επιπλέον, διέθετε ηγήτορες υψηλού επιπέδου, όπως ο Αλέξανδρος, ο Αντίπατρος και ο Παρμενίων, ενώ οι στρατηγοί των συμμάχων ήταν περιορισμένων ικανοτήτων, με ελάχιστη πολεμική εμπειρία. Εξαίρεση στην πολεμική μετριότητα της συμμαχικής δύναμης οι επίλεκτοι Θηβαίοι του Ιερού Λόχου.

Ο Φίλιππος ηγείτο της δεξιάς πτέρυγας και ήταν αντιμέτωπος των Αθηναίων, ενώ ο Αλέξανδρος ήταν επικεφαλής του ιππικού και ήταν αντιμέτωπος με τους Θηβαίους. Με την έναρξη της μάχης, ο Φίλιππος τήρησε αμυντική στάση έναντι των Αθηναίων, ενώ ο Αλέξανδρος ανάγκασε σε υποχώρηση τους Θηβαίους, όταν οι ιερολοχίτες, που μάχονταν με πείσμα, έπεσαν μέχρις ενός.

Τότε στράφηκε προς τα δεξιά και πλευροκόπησε τους Αθηναίους, οι οποίοι βαλλόμενοι από δύο σημεία υποχώρησαν. Η μάχη σ’ αυτό το σημείο είχε κριθεί. Οι Αθηναίοι έχασαν 1000 άνδρες, ενώ 2000 αιχμαλωτίσθηκαν. Ανάλογες ήταν και οι απώλειες των Θηβαίων.

Μετά τη μάχη, ο Φίλιππος έδειξε επιείκεια στους Αθηναίους, αφού ελευθέρωσε τους αιχμαλώτους τους και δεν προχώρησε στην κατάκτηση της πόλης τους. Απαίτησε, όμως, να αναγνωρίσουν την ηγεμονία του.

Αντίθετα, συμπεριφέρθηκε σκληρά στους Θηβαίους. Θανάτωσε ή εξανδραπόδισε όλους τους πολιτικούς του αντιπάλους και επανέφερε τους εξόριστους φίλους του. Στην Καδμεία εγκατέστησε μακεδονική φρουρά. Μετά τη βαριά ήττα τους στην Χαιρώνεια, οι Θηβαίοι έθαψαν τους νεκρούς του «ιερού λόχου» σ’ ένα κοινό τάφο κι έστησαν στον χώρο αυτό, πάνω σε ψηλό βάθρο, ένα μαρμάρινο λιοντάρι. Είναι ο γνωστός «Λέων της Χαιρωνείας», ο οποίος σήμερα έχει αναστηλωθεί.

Ο Φίλιππος εγκατέστησε μακεδονικές φρουρές στη Χαλκίδα, στην Αμβρακία, τα Μέγαρα και την Κόρινθο, ενώ συνήψε συνθήκες με τους Ηλείους, Αρκάδες και Μεσσηνίους, ενώ τους Σπαρτιάτες τους περιόρισε στην πόλη τους. Έχοντας κατά νου την ένωση των Ελλήνων και την εκστρατεία κατά των Περσών, ο Φίλιππος συγκάλεσε το 337 π.Χ. στην Κόρινθο συνέδριο των Ελλήνων. Όλες οι πόλεις έστειλαν αντιπροσώπους τους εκτός από τη Σπάρτη. Το Συνέδριο αποφάσισε τη διάλυση όλων των συνασπισμών, την επίλυση όλων των διαφορών μεταξύ των πόλεων από διαιτητικό δικαστήριο υπό την προεδρία του Φιλίππου και τη διενέργεια της εκστρατείας στην Περσία υπό την ηγεσία του μακεδόνα στρατηλάτη.

Για πολλούς αιώνες, η Μάχη της Χαιρώνειας οριοθετούσε στην ιστορική αντίληψη και θεώρηση του αρχαίου κόσμου το τέλος τής ελληνικής «πόλεως» και της ελευθερίας. Ας σημειώσουμε εδώ ότι στη Χαιρώνεια συγκρούστηκαν η Μακεδονία υπό μοναρχικό καθεστώς και οι πόλεις της Νότιας Ελλάδας, που άλλες είχαν δημοκρατικό και άλλες ολιγαρχικό πολίτευμα. Για πολλούς, η Χαιρώνεια ήταν το τέλος της πιο αξιόλογης εποχής της ελληνικής ιστορίας, της κλασικής. Πόσοι μετά τον Δημοσθένη πολιτικοί, ιστορικοί και φιλόλογοι δεν θρήνησαν για την ταφόπετρα της Ελλάδας που μπήκε στη Χαιρώνεια!

Με μεγαλύτερη νηφαλιότητα και με ευρύτερη προοπτική κρινόμενη η μάχη αυτή μετά τον 19ο αιώνα (καθοριστική η συμβολή του γερμανού ελληνιστή Κ. Γ. Ντρόιζεν), φαίνεται να αποβάλλει μεγάλο μέρος της δραματικότητας που της είχε αποδοθεί και να θεωρείται πια ως ένα γεγονός που ανοίγει μια νέα εποχή, την Ελληνιστική, με ηγεμονεύουσα δύναμη τώρα τον Μακεδονικό Ελληνισμό.

 

ΑΛΛΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ:

Αλμανάκ

 

338 π.Χ…. Η Μάχη της Χαιρώνειας: Ο Φίλιππος Β’ ο Μακεδών νικά τις ενωμένες δυνάμεις Αθηναίων και Θηβαίων και καθίσταται κυρίαρχος του τότε ελληνικού χώρου.

216 π.Χ…. Η μάχη των Καννών: Ο στρατηγός των Καρχηδονίων, Αννίβας, συντρίβει τις ρωμαϊκές λεγεώνες. 50.000 Ρωμαίοι πέφτουν στο πεδίο της μάχης. «Hannibal ante portas» αναφωνούν οι Ρωμαίοι.

46 π.Χ…. Ο Ιούλιος Καίσαρας νικά τον βασιλιά του Πόντου Φαρνάκη Γ’ και αναφωνεί «Veni,Vidi, Vici» («Ήλθον, είδον, ενίκησα») για την ευκολία της επικράτησής του.

1375…. Εγκαινιάζεται η πρώτη πίστα roller skating στο Λονδίνο.

1776…. Η Διακήρυξη της Αμερικανικής Ανεξαρτησίας υπογράφεται και επισήμως.

1798…. Στον όρμο του Αμπουκίρ, στο Δέλτα του Νείλου, ο βρετανικός στόλος, που διοικεί ο Οράτιος Νέλσον, καταναυμαχεί το γαλλικό. Το γαλλικό ναυτικό επιτελείο αδυνατούσε να πιστέψει ότι ο Άγγλος ναύαρχος θα επιχειρούσε νυχτερινή έφοδο, πράγμα που τελικά έγινε. Ο αιφνιδιασμός ήταν πλήρης. Η συντριβή των Γάλλων σήμανε το τέλος της εκστρατείας στην Αίγυπτο, που ξεκίνησε ο Ναπολέων, με στρατηγικό στόχο να κόψει τους δρόμους επικοινωνίας της Αγγλίας με τις Ινδίες.

1826…. Άλωση της Αθήνας από τον Κιουταχή.

1865…. Ο Λιούις Κάρολ εκδίδει το μυθιστόρημά του «Η Αλίκη στη Χώρα των Θαυμάτων»

Η Αλίκη στην Χώρα των Θαυμάτων, 2 Αυγούστου

 

1870…. Ανοίγει ο πρώτος σταθμός μετρό στο Λονδίνο.

1902…. Στην Ελβετία, οι Σοσιαλδημοκράτες αποφασίζουν να μετάσχουν στις εθνικές εκλογές.

1903…. Επαναστατούν οι βουλγαρόφωνοι πληθυσμοί στη Μακεδονία, ανήμερα της γιορτής του προφήτη Ηλία (Παλαιό Ημερολόγιο). Η επανάσταση, την οποία έχει σχεδιάσει η Εσωτερική Μακεδονική Επαναστατική Οργάνωση (VMRO), καταπνίγεται από τα τουρκικά στρατεύματα. Το γεγονός αυτό γίνεται αφορμή για να ξεκινήσει ο Μακεδονικός Αγώνας. Στην ιστορία θα μείνει ως η «Επανάσταση του Ίλιντεν» (Ίλιντεν = Ημέρα του Αη Λιά).

Επανάσταση του Ίλιντεν, 2 Αυγούστου

 

1911…. Στην Αϊτή, επαναστάτες πετυχαίνουν μεγάλη νίκη και εξορίζουν τον αρχηγό του κράτους, Σιμόν.

2 Αυγούστου 1913…. Ο Χρήστος Κάκαλος, ο Φρεντερίκ Μπουασονά και ο Ντανιέλ Μπο-Μποβί πατούν για πρώτη φορά στον Μύτικα, την ψηλότερη κορυφή του Ολύμπου (2.917 μ.).

1922…. Ισχυρότατος τυφώνας χτυπά την πολιτεία Σαντού στην Κίνα και σκοτώνει 50.000 άτομα.

1929…. Στην Ολλανδία, αρχίζει η Διεθνής Διάσκεψη για το Σχέδιο Γιανγκ, σχετικά με τις γερμανικές επανορθώσεις.

1932…. Η Στέλλα Γούλς κερδίζει τα 100μ στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Λος Άντζελες. 48 χρόνια αργότερα, στις 4/12/1980, θα διαπιστωθεί ότι ήταν άνδρας.

1934…. Ο Αδόλφος Χίτλερ ανακηρύσσεται Φύρερ της Γερμανίας.

Αδόλφος Χίτλερ, 2 Αυγούστου

 

1935… Η Βρετανία αποφασίζει το διαχωρισμό της Βιρμανίας και του Άντεν από την Ινδία.

1939…. Ο Αϊνστάιν γράφει στον Πρόεδρο των ΗΠΑ Ρούσβελτ ότι η ατομική βόμβα είναι πραγματοποιήσιμη.

1945…. Ολοκληρώνεται η Διάσκεψη του Πότσνταμ, κατά την οποία συμφωνήθηκε από τους ηγέτες των ΗΠΑ, της ΕΣΣΔ και της Βρετανίας (Τρούμαν, Στάλιν και Άτλι) η αποστρατιωτικοποίηση και διαίρεση της Γερμανίας.

1950…. Η Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας των ΗΠΑ αναθέτει στον Ε.Ε. Ντιπόν ντε Νεμούρ την κατασκευή της υδρογονοβόμβας.

1953…. Πραγματοποιούνται τα εγκαίνια του μεγάλου εργοστασίου ηλεκτρισμού στο Αλιβέρι.

1955…. Εφευρίσκεται το βέλκρο, το γνωστό μας φερμουάρ χριτς-χρατς.

1961…. Οι Μπιτλς δίνουν την πρώτη συναυλία τους ως συγκρότημα στο Κάβερν Κλάμπ του Λίβερπουλ.

1962…. Τρεις ώρες και 31 λεπτά διαρκεί ο αγώνας Σάντος – Πενιαρόλ (3-3) για το Κόπα Λιμπερταδόρες χωρίς παράταση και πέναλτι.

1963…. Οι ΗΠΑ δηλώνουν στον ΟΗΕ ότι θα σταματήσουν τις πωλήσεις όπλων στη Νότια Αφρική.

1967…. Ανοίγει στο Λονδίνο το δεύτερο Τούνελ του Μπλάκγουελ, το οποίο περνάει κάτω από τον Τάμεση.

1971…. Οι ΗΠΑ υποστηρίζουν επίσημα την είσοδο της Κομμουνιστικής Κίνας στον ΟΗΕ.

1972…. Στο Κάιρο, ο Σαντάτ και ο Καντάφι συμφωνούν να δημιουργήσουν ενοποιημένη πολιτική ηγεσία.

1979…. Στην Ιταλία, ο Πρόεδρος Περτίνι καλεί τον χριστιανοδημοκράτη Κοσίγκα να σχηματίσει κυβέρνηση για να δοθεί τέλος στην εξάμηνη πολιτική κρίση.

1980…. Το χειρότερο λουτρό αίματος των μεταπολεμικών χρόνων στην Ευρώπη λαμβάνει χώρα στον κεντρικό σιδηροδρομικό σταθμό της ιταλικής πόλης Μπολόνια, όταν ακροδεξιά οργάνωση τοποθετεί εκρηκτικό μηχανισμό. Τραγικός ο απολογισμός: 83 νεκροί και 200 τραυματίες.

1981…. Στη Βόρεια Ιρλανδία, στη φυλακή Μέιζ, πεθαίνει ο όγδοος απεργός πείνας.

1985…. Στις ΗΠΑ, 133 νεκροί είναι ο απολογισμός από τη συντριβή αεροσκάφους της αεροπορικής εταιρίας “Ντέλτα” σε διάδρομο προσγείωσης στο αεροδρόμιο του Ντάλας.

1987…. Ο Μάικλ Αντρέτι κάνει την πιο γρήγορη κούρσα στην ιστορία των αγώνων Ίντι με μέση ωριαία ταχύτητα 171.490 μίλια στο Michigan International Raceway.

1990…. Στη Βουλγαρία, με ψήφους 284 σε σύνολο 389 παρόντων βουλευτών, ο Ζέλιου Ζέλεφ γίνεται ο πρώτος μη κομμουνιστής πρόεδρος της χώρας.

1990…. Το Ιράκ εισβάλει και καταλαμβάνει το Κουβέιτ. (Α’ Πόλεμος του Κόλπου)

Σαντάμ Χουσεΐν, 2 Αυγούστου
Σαντάμ Χουσεΐν

 

1991…. Στη Βουλγαρία, εργάτες προκαλούν διαρροές ραδιενέργειας στον πυρηνικό σταθμό του Κοζλοντούι, σύμφωνα με δηλώσεις αξιωματούχων του σταθμού.

1992…. Στην Κροατία, διεξάγονται οι πρώτες προεδρικές και βουλευτικές εκλογές από τη διακήρυξη της ανεξαρτησίας της χώρας.

1993…. Τρεις Ινδοί κάνουν το γύρο του κόσμου οδικώς με το αυτοκίνητό τους σε 39 μέρες, 7 ώρες και 55 λεπτά και καταχωρήθηκαν στο βιβλίο Γκίνες.

1994…. Αμερικανική έκθεση αναφέρει ότι μέσα στο 1994, 47.000 άνθρωποι θα πεθάνουν και άλλοι 150.000 θα υποστούν μη θανατηφόρο καρδιακή προσβολή, εξαιτίας του παθητικού καπνίσματος.

1995…. Ψηφίζεται στη Βουλή το νομοσχέδιο για την εξυγίανση της Τράπεζας Κρήτης.

1996…. Τελευταίο παιχνίδι του Παναγιώτη Γιαννάκη με την Εθνική Ελλάδος εναντίον της Βραζιλίας (91-72).

2002…. Ένα κιβώτιο με 17 45άρια πιστόλια, τρία τουφέκια G-3 και τρία οπλοπολυβόλα ΧΑ-ΚΑ 11, “κάνουν φτερά” από στρατιωτική μονάδα στην Κω, με τη μέθοδο του ριφιφί. Αν και οι αρχές εξετάζουν όλα τα ενδεχόμενα, ο υφυπουργός Τύπου Τηλέμαχος Χυτήρης επισημαίνει ότι δεν συνδέονται με την τρομοκρατία.

2005…. Στο αεροδρόμιο του Τορόντο γαλλικό αεροπλάνο ξεφεύγει από τον διάδρομο κατά την προσγείωση του με αποτέλεσμα να τραυματιστούν 12 άτομα.

2012…. Στο Πακιστάν έκρηξη σε λαϊκή αγορά σκότωσε 23 άτομα.


 

ΓΕΝΝΗΣΕΙΣ – ΘΑΝΑΤΟΙ

Σαν σήμερα 2 Αυγούστου 799 γεννήθηκε η Ευανθία Καΐρη, αδελφή του Θεόφιλου Καΐρη, λόγια των επαναστατικών χρόνων και πρόδρομος του φεμινιστικού κινήματος στη χώρα μας

Το 1829 γεννήθηκε ο Θεόδωρος Αρεταίος, ιατρός, καθηγητής της Χειρουργικής (1864-1893), Πρύτανης (1879-1880) και μέγας ευεργέτης του Πανεπιστημίου Αθηνών (Αρεταίειο Νοσοκομείο).

Θεόδωρος Αρεταίος, 2 Αυγούστου
Θεόδωρος Αρεταίος

 

Την ίδια μέρα το 1942 γεννήθηκε η Ιζαμπέλ Αλιέντε, Χιλιανή συγγραφέας.

Σαν σήμερα το 1922 πέθανε ο Αλεξάντερ Γκράχαμ Μπελ, Αμερικανοσκωτσέζος φυσικός, εφευρέτης του τηλεφώνου.

Το 1945 πέθανε ο Πιέτρο Μασκάνι, Ιταλός συνθέτης. («Cavalleria Rusticana»)

Την ίδια μέρα το 1970 έφυγε από την ζωή ο Γιάννης Ντεσσές, διάσημος Ελληνοαιγύπτιος μόδιστρος τις δεκαετίες ’40, ’50 και ’60. Οι δημιουργίες του ήταν κυρίως πτυχωτές τουαλέτες, κατασκευασμένες από μουσελίνα και σιφόν, επηρεασμένες από τα αρχαία ελληνικά και αιγυπτιακά ενδύματα

Σχετικά Άρθρα

Back to top button
Close
Close