ΙΣΤΟΡΙΑ

13 Οκτωβρίου: Σαν σήμερα στην Ελλάδα και τον κόσμο – Ο θάνατος του Παύλου Μελά

1904: Ο Μακεδονομάχος Παύλος Μελάς κυκλώνεται από τουρκικό απόσπασμα στο χωριό Στάτιστα (Μελάς) και τραυματίζεται θανάσιμα.

 


(Στο τέλος του άρθρου & τα υπόλοιπα γεγονότα σαν σήμερα στην Ελλάδα και τον κόσμο)


 

Το 1874 ο Παύλος Μελάς ήρθε με την οικογένειά του στην Αθήνα. Από το 1886 ως το 1891 φοίτησε στη Σχολή Ευελπίδων. Το 1891 αποφοίτησε και ονομάστηκε Ανθυπολοχαγός του Πυροβολικού. Το 1902 παντρεύτηκε τη Ναταλία Δραγούμη, κόρη του Στέφανου και αδερφή του Ίωνα Δραγούμη, από τους οποίους επηρεάστηκε βαθιά στα εθνικά θέματα, κυρίως στο Μακεδονικό.

Ενεργό μέλος της «Εθνικής Εταιρείας», ήταν ανάμεσα σε αυτούς που οργάνωσαν και έστειλαν αντάρτικα σώματα στη Μακεδονία.
Πήρε μέρος στον άτυχο πόλεμο του 1897. Στη συνέχεια υπηρέτησε στη Λαμία και το 1898 επέστρεψε στην πρωτεύουσα.

Συνέχισε να συνεργάζεται με άλλους αξιωματικούς στην κατεύθυνση του διαφωτισμού της κοινής γνώμης για τη Μακεδονία και την οργάνωση ένοπλων σωμάτων για αντίσταση στα βουλγαρικά σχέδια.

 

Την άνοιξη του 1904 μαζί με τους συναδέλφους του Αλέξανδρο Κοντούλη, Αναστάσιο Παπούλα και Γεώργιο Κολοκοτρώνη και τους συνοδούς τους, μπήκαν στη Μακεδονία (9 Μαρτίου 1904). Πέρασαν από τη Σιάτιστα και χωριά των Κορεστίων και έφτασαν κοντά στην Καστοριά. Η δράση τους όμως έγινε αντιληπτή από τις οθωμανικές αρχές.

Μετά από συνάντησή του με τον Ίωνα Δραγούμη στο Μοναστήρι, αποφάσισε να επιστρέψει μαζί με τους άλλους αξιωματικούς στην Ελλάδα. Κατά την πρώτη αυτή επίσκεψή του στη Μακεδονία, ο Παύλος Μελάς σχημάτισε την εντύπωση ότι αρκούσε η παροχή πολεμοφοδίων και χρημάτων στους Έλληνες χωρικούς για να αντιμετωπίσουν τους κομιτατζήδες.

Τον Ιούλιο ο Π. Μελάς μπήκε για δεύτερη φορά στη Μακεδονία, με την πλαστή ιδιότητα του ζωέμπορου (Παύλος Δέδες). Επισκέφτηκε την Κοζάνη και τη Σιάτιστα. Αυτή τη φορά κατάλαβε ότι ήταν απαραίτητη και η αποστολή αντάρτικων ομάδων στη Μακεδονία.

Στις 14 Αυγούστου 1904 ορίστηκε από το «Μακεδονικό Κομιτάτο» της Αθήνας γενικός αρχηγός των τμημάτων της περιοχής Καστοριάς-Μοναστηρίου.

Στις 18 Αυγούστου αναχώρησε από την Αθήνα μαζί με τον πιστό του φίλο Λάκη Πύρζα που τον ακολούθησε και τις προηγούμενες φορές στη Μακεδονία. Με δέκα Κρητικούς αγωνιστές έφτασαν στη Λάρισα όπου ενισχύθηκαν με 35 ακόμα άνδρες.

Στις 28 Αυγούστου πέρασε στη Μακεδονία με το ψευδώνυμο Μίκης Ζέζας. Η παρουσία του σώματος του Π. Μελά, γινόταν δεκτή με ενθουσιασμό από τους Έλληνες κατοίκους των χωριών που περνούσε. Πολλά χωριά της περιοχής της Καστοριάς που είχαν προσχωρήσει με τη βία στην Εξαρχία επέστρεψαν στο Πατριαρχείο. Στο Λέχοβο έφτασε στις αρχές Οκτωβρίου 1904 ο Αλέξης Καραλίβανος με 40 άνδρες.  Ο Μελάς χώρισε τους άνδρες του σε 4 ομάδες με επικεφαλής τους Πύρζα, Καραλίβανο, Πούλακα και Ιοβάνη. Οι κομιτατζήδες έντρομοι από τη δράση των ανδρών του Π. Μελά εγκατέλειπαν άρον άρον την περιοχή. Ο

Μελάς με τους Πύρζα ,Καραλίβανο και 35 άνδρες ξεκίνησαν να συναντήσουν τους οπλαρχηγούς Παύλο Κύρου και Ευθύμιο Καούδη .Η σφοδρή βροχόπτωση τους ανάγκασε να σταματήσουν στο χωριό Στάτιστα(σήμερα Μελάς) και να καταλύσουν σε διάφορα σπίτια του χωριού. Ήταν 13 Οκτωβρίου 1904.

 

Ο κομιτατζής Μήτρε Βλάχο που δρούσε στην περιοχή, ενημέρωσε τις οθωμανικές αρχές στο Κόνομπλατ. Απόσπασμα από 50 στρατιώτες έφτασε στη Στάτιστα και άρχισε να πολιορκεί το σπίτι όπου βρισκόταν ο Π. Μελάς, ο Λ. Πύρζας, ο Π.Χατζητάσης και ένας Κρητικός.

Όταν σκοτείνιασε κι ενώ οι περισσότεροι Έλληνες είχαν διαφύγει, ο Παύλος Μελάς επιχείρησε πρώτος να βγει έξω από το σπίτι όπου είχε βρει καταφύγιο. Χτυπήθηκε όμως από τουρκικό βόλι και λίγο αργότερα, αφού παρέδωσε όλα τα υπάρχοντά του στον Πύρζα ξεψύχησε.

Ο Καραλίβανος, ο Πύρζας και ο Καούδης με τους περισσότερους άνδρες τους κατάφεραν να ανασυνταχθούν στο Ζέλοβο. Την είδηση του θανάτου του Π. Μελά τηλεγράφησε στο ελληνικό Υπουργείο Εξωτερικών ο Φ. Κοντογούρης από το προξενείο του Μοναστηρίου: « Παύλος Μελάς όρμησε πρώτος επικεφαλής ανδρών αυτού οπότε σφαίρα τουρκική πλήξασα αυτόν κατά την οσφυακήν χώραν τον ετραυμάτισε θανατηφόρως».

Η είδηση του θανάτου του Παύλου Μελά συγκλόνισε όλους τους Έλληνες. Ιδιαίτερη ήταν η απήχηση του τραγικού γεγονότος στους συμπαγείς ελληνικούς πληθυσμούς της Μακεδονίας.

Σε όλα τα ελληνικά σπίτια της Μακεδονίας ήταν κρεμασμένη η φωτογραφία του. Τώρα άρχιζε η κύρια φάση του ένοπλου μακεδονικού αγώνα.


ΑΛΛΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ:

Αλμανάκ

 

54: Ο Νέρων ανεβαίνει στο ρωμαϊκό θρόνο.

1307: Με εντολή του Γάλλου βασιλιά, Φιλίππου του Ωραίου, συλλαμβάνονται ο Μέγας Μάγιστρος Ζακ ντε Μολά και χιλιάδες μέλη του Τάγματος των Ναϊτών. Υποβάλλονται σε βασανιστήρια, ενώ λίγους μήνες αργότερα θα καούν στην πυρά. Είναι Παρασκευή και 13 και από τότε αυτή η μέρα θεωρείται ότι φέρνει γρουσουζιά.

1792: Ο Τζορτζ Ουάσινγκτον θέτει το θεμέλιο λίθο για την κατασκευή του Λευκού Οίκου, που θα γίνει η επίσημη κατοικία όλων των Προέδρων των ΗΠΑ.

1884: Η ώρα Γκρίνουιτς καθιερώνεται ως βάση υπολογισμού της παγκόσμιας ώρας.

1904: Ο Μακεδονομάχος Παύλος Μελάς (Μίκης Ζέζας) κυκλώνεται από τουρκικό απόσπασμα στο χωριό Στάτιστα (Μελάς) και τραυματίζεται θανάσιμα.

1905: Ιδρύεται το πρώτο Σοβιέτ των εργατών στην Αγία Πετρούπολη της Ρωσίας, στο οποίο εκλέγεται πρόεδρος ο Λέων Τρότσκι. Στη συνέχεια θα πολλαπλασιαστούν τα Σοβιέτ (τα εργατικά συμβούλια), με αιτήματα το 8ωρο και τις δημοκρατικές ελευθερίες.

Members of the St. Petersburg Soviet, including Leon Trotsky (front row, second from left) are photographed prior to be sent to Siberia in exile in 1905.
Members of the St. Petersburg Soviet, including Leon Trotsky (front row, second from left) are photographed prior to be sent to Siberia in exile in 1905.

 

1917: Το Θαύμα του Ήλιου στη Φατίμα της Πορτογαλίας. 70.000 άνθρωποι υποστηρίζουν ότι είδαν τον ήλιο να «χορεύει», αλλάζοντας χρώματα που πλημμύρισαν τον ουρανό. Το θαύμα αποδίδεται στην Παναγία.

1923: Η Άγκυρα ανακηρύσσεται από την τουρκική Εθνοσυνέλευση πρωτεύουσα του τουρκικού κοσμικού κράτους. Η μετακίνηση της πρωτεύουσας από την Κωνσταντινούπολη στην Άγκυρα αποφασίστηκε από τον Κεμάλ Ατατούρκ.

1930: Η Αλίκη Διπλαράκου αναδεικνύεται Μις Υφήλιος στο διαγωνισμό ομορφιάς που διεξάγεται στο Ρίο Ντε Ζανέιρο.

1934: Αρχίζουν τα έργα εξωραϊσμού του Πεδίου του Άρεως με την κατεδάφιση των στρατώνων του Ιππικού και τη μεταφορά των προσφυγικών συνοικισμών.

1943: Β’ Παγκόσμιος Πόλεμος: Η Ιταλία έχοντας αλλάξει «στρατόπεδο» κηρύσσει τον πόλεμο στην πρώην σύμμαχό της στον Άξονα, τη Γερμανία.

1951: Παρασημοφορείται από τους Γάλλους με το Σταυρό της Λεγεώνας της Τιμής για τη δράση της στη Βόρεια Αφρική κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο η Μάρλεν Ντίντριχ.

1955: Τρομερές καταιγίδες πλήττουν την Αττική και τη Θεσσαλία και προκαλούν το θάνατο 30 ανθρώπων ενώ αφήνουν άστεγους εκατοντάδες.

1972: Αεροπλάνο στο οποίο επιβαίνει μια ομάδα ράγκμπι της Ουρουγουάης συντρίβεται στις Άνδεις. Αρκετοί από τους επιβάτες εντοπίζονται σώοι 72 ημέρες αργότερα, αλλά όπως ομολογούν κατέφυγαν στον κανιβαλισμό, προκειμένου να επιβιώσουν. Η απίστευτη ιστορία τους έχει μεταφερθεί δύο φορές στη μεγάλη οθόνη.

Andes_plane_crash-1972

 

1977: Κατά την πτήση από τη Μαγιόρκα στη Φρανκφούρτη 2 άντρες και 2 γυναίκες καταλαμβάνουν ένα αεροπλάνο της Λουφτχάνσα, με 86 επιβάτες. Απαιτούν την απελευθέρωση 11 Γερμανών και 2 Τούρκων κρατουμένων. Ο πιλότος δολοφονείται, ωστόσο όλα τα μέλη του πληρώματος και οι επιβάτες απομακρύνονται με ασφάλεια, μετά από επιχείρηση στη Σομαλία στις 17 Οκτωβρίου. Ένας αεροπειρατής επιζεί.

1980: Η Κούβα ανακοινώνει γενική αμνηστία για όλους τους Αμερικανούς, που βρίσκονται σε φυλακές της χώρας.

1992: Αεροπλάνο της Air France κάνει τον γύρο του κόσμου σε χρόνο ρεκόρ 33 ωρών και 1 λεπτού για επιβατική πτήση.

1993: Ορκίζεται η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ, που αριθμεί 43 μέλη, με πρωθυπουργό τον Ανδρέα Παπανδρέου.

1995: Αίρεται το εμπάργκο της Ελλάδας προς την πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας.

1999: Ο πληθυσμός της γης σύμφωνα με τον ΟΗΕ φτάνει τα έξι δισεκατομμύρια. Ο Κόφι Ανάν επιλέγει τυχαία ένα νεογέννητο στο Σαράγεβο για τον εορτασμό του γεγονότος.

2010: Απεγκλωβίζονται οι πρώτοι από τους 33 παγιδευμένους εργαζόμενους σε ορυχείο στη Χιλή. Η επιχείρηση διάσωσης όλων των εργατών που για 69 ημέρες βρίσκονται στα έγκατα της γης, σε βάθος 622 μέτρων, σε ορυχείο στην έρημο Ατακάμα στη Χιλή θα διαρκέσει περίπου 48 ώρες.

 

 

Γεννήσεις σαν σήμερα

 

1895 – Κουρτ Σουμάχερ, Γερμανός πολιτικός.

1925 – Μάργκαρετ Θάτσερ, πρωθυπουργός του Ηνωμένου Βασιλείου. (Θαν. 8/4/2013)

Margaret_Thatcher

 

1927 – Τουργκούτ Οζάλ, Τούρκος πολιτικός.

1934 – Νάνα Μούσχουρη, Ελληνίδα τραγουδίστρια.

1941Πολ Σάιμον, αμερικανός τραγουδοποιός, μέλος αρχικά του ντουέτου «Σάιμον και Γκαρφάνκελ», ο οποίος στη συνέχεια ακολούθησε επιτυχημένη σόλο καριέρα.

1951 – Αντώνης Καφετζόπουλος, Έλληνας ηθοποιός και σκηνοθέτης.

1969 – Νίκος Γραμματικός, πρώην χειροσφαιριστής.

1971 – Πύρρος Δήμας, Ολυμπιονίκης της άρσης βαρών.

1981 – Δημήτρης Μούγιος, Έλληνας πρωταθλητής της κωπηλασίας ο οποίος αναδείχθηκε αργυρός Ολυμπιονίκης μαζί με το Βασίλη Πολύμερο στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 2008 στο Πεκίνο.

1982 – Ίαν Θορπ, Αυστραλός Ολυμπιονίκης της κολύμβησης.

 

 

Θάνατοι σαν σήμερα

 

54 – Κλαύδιος, Ρωμαίος αυτοκράτορας

1882 – Αρτύρ ντε Γκομπινώ, Γάλλος ρατσιστής φιλόσοφος, «Δοκίμιο για την ανισότητα των ανθρωπίνων φυλών» (1855). (Γεν. 14/7/1816)

1904 – Παύλος Μελάς, Έλληνας αξιωματικός, Μακεδονομάχος

Pavlos_Melas

 

1985 – Τάσσος (Αλεβίζος), Έλληνας χαράκτης. (Γεν. 1914)

Tassos_(Anastasios_Alevizos)

 

1987 – Γουόλτερ Μπράτεν, Αμερικανός φυσικός, από τους εφευρέτες του τρανζίστορ, βραβείο Νόμπελ 1956

2003 – Μπέρτραμ Μπροκχάουζ, Καναδός φυσικός, βραβείο Νόμπελ 1994

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται.

Σχετικά Άρθρα

Back to top button
Close
Close