ΙΣΤΟΡΙΑ

18 Μαΐου: Σαν σήμερα στην Ελλάδα και τον Κόσμο – Η Μάχη των Δολιανών

1821: Μάχη των Δολιανών. Ο Έλληνας οπλαρχηγός Νικηταράς με 300 περίπου άντρες τρέπει σε φυγή 6.000 Τούρκους, τους οποίους και αποδεκατίζει. Από την μάχη αυτή ο γενναίος οπλαρχηγός έμεινε στην Ιστορία ως «Τουρκοφάγος». Μαρτυρίες αναφέρουν ότι μετά τη μάχη δεν μπορούσαν να τού ξεκολλήσουν το σπαθί από το χέρι.

 

(Στο τέλος του άρθρου & τα υπόλοιπα γεγονότα σαν σήμερα, με βίντεο και φωτό)


 

Οι Έλληνες επαναστάτες υπό τον Νικηταρά νικούν τους Οθωμανούς Τούρκους στα Δολιανά της Αρκαδίας στις 18 Μαΐου 1821 και επισφραγίζουν τη μεγάλη νίκη στο Βαλτέτσι (12-13 Μαΐου). Ο κλοιός γύρω από την Τριπολιτσά σφίγγει, σύμφωνα με το στρατηγικό σχέδιο του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη.

Μετά την ήττα στο Βαλτέτσι, το σχέδιο των Τούρκων για προέλαση στη Μεσσηνία από το δρόμο της Μεγαλόπολης είχε αποτύχει. Έτσι, ο κεχαγιάμπεης του Μοριά Μουσταφάμπεης, υποχρεώθηκε να αναθεωρήσει τον σχεδιασμό του και να εφαρμόσει άλλη τακτική για να αντισταθμίσει την ήττα του.

Το βράδυ της 17ης Μαΐου, επικεφαλής στρατιωτικής δύναμης από 2.000 Τουρκαλβανούς ξεκίνησε από την Τριπολιτσά με κατεύθυνση νοτιοανατολική, προς το χωριό Ρίζες. Από εκεί, ένα τμήμα κατευθύνθηκε προς τα Δολιανά, με σκοπό να εισβάλει στα Βέρβαινα από νοτιοανατολικά. Δύο άλλα τμήματα βάδισαν προς το Δραγούνι και τα Βέρβαινα. Στόχος των Τούρκων ήταν κυρίως το ελληνικό στρατόπεδο των Βερβαίνων, από τη διάλυση του οποίου υπολόγιζαν ότι θα μπορούσαν να ανοίξουν δρόμο προς το Άργος, τον Μυστρά και τη Μεσσηνία.

Ο Νικηταράς (Νικήτας Σταματελόπουλος), σύμφωνα με το σχέδιο τού Κολοκοτρώνη, είχε περάσει από τα Δολιανά και κατευθυνόταν προς το Ναύπλιο για να πολιορκήσει τους Τούρκους. Βρισκόταν στον Άγιο Ιωάννη, κοντά στο Άστρος, όταν οι κάτοικοι των Δολιανών τον ειδοποίησαν για τις τουρκικές κινήσεις κι έσπευσε να αντιμετωπίσει τον εχθρό.

Με τους διακόσιους στρατιώτες του οχυρώθηκε σε τρία πετρόκτιστα σπίτια, ενώ σε άλλα σπίτια και σε καίριες θέσεις οχυρώθηκαν οι άνδρες των τοπικών οπλαρχηγών Μητρομάρα Αθανασίου, Ηλία Κωνσταντόπουλου, Θόδωρου Τερζάκη και Κώστα Καρζή. Ο συνολικός αριθμός τους δεν ξεπερνούσε τους 600.

Το πρωί της 18ης Μαΐου άρχισε η τουρκική επίθεση με ιδιαίτερη σφοδρότητα και ο Νικηταράς, που για πρώτη φορά ανελάμβανε ηγεσία στρατιωτικού σώματος, κατόρθωσε να αποκρούσει τους Τούρκους και να αχρηστεύσει δύο τουρκικά κανόνια. Παράλληλα, στα γειτονικά Βέρβαινα οι Τούρκοι επιτέθηκαν στο ελληνικό στρατόπεδο, το οποίο πρόβαλλε εξαιρετική αντίσταση και τους ανάγκασε να υποχωρήσουν κατά τις απογευματινές ώρες.

Οι Έλληνες τους κυνήγησαν ως τα Δολιανά, όπου ενώθηκαν με τους άνδρες του Νικηταρά. Ο εχθρός βρέθηκε σε δύσκολη θέση και ο Μουσταφάμπεης εγκατέλειψε το πεδίο της μάχης τη νύχτα και γύρισε στην Τριπολιτσά. Οι νεκροί ήταν μόνο 50 για τους Τούρκους, αλλά τα λάφυρα που αποκόμισαν οι Έλληνες πολλά. Ο Νικηταράς, εκτός από τη διεύθυνση της μάχης, διακρίθηκε και στις σπαθομαχίες. Για την επιτυχία του αυτή επονομάσθηκε Τουρκοφάγος.

Τα χαρμόσυνα νέα γρήγορα μεταδόθηκαν γρήγορα και στα άλλα πολεμικά μέτωπα, ενισχύοντας το ηθικό των επαναστατημένων Ελλήνων. Αντίθετα, όλες οι ελπίδες των Τούρκων του Μοριά για την καταστολή της επανάστασης στράφηκαν στη βοήθεια από την ανατολική Στερεά Ελλάδα, που σύντομα περίμεναν να φθάσει.

Την επιτυχία των Ελλήνων στα Δολιανά ύμνησε ο λαϊκός ποιητής Παναγιώτης Κάλλας ή Τσοπανάκος (? – 1826) με τους παρακάτω στίχους:

Η Μάχη των Δολιανών ή Ο στρατηγός Νικηταράς

Πάλιν άρχισ’ ο πόλεμος,
Και των Τούρκων ο όλεθρος.
Και στα Δολιανά ένας κρότος
Που ερράγησεν ο τόπος.

Ω ήρωα Νικηταρά!
Το αίμα των Τούρκων βοά,
Για να παύσης το σπαθί σου
Την Ελληνικήν ορμή σου.

Μ’ ογδόντα άνδρας κλείσθηκες,
Τούρκους δεν εφοβήθηκες.
Τρεις χιλιάδας δεν τρομάζεις,
Ως τον Λεωνίδα κράζεις.

Πατρίδα να τιμήσωμεν,
Κι όλοι μιαν ώρ’ ας ζήσωμεν,
Ήλθεν ο καιρός της δόξης,
Την εκδίκησιν να δώσης,

Βάνει τους Τούρκους έμπροστά,
Σαν τσοπάνος τα τραγιά,
Τους επήρε δυο πυργέλες
και όλους τους τζεπιχανέδες.

* Τζεπιχανέδες = λάφυρα

 

Αλλα γεγονότα ..

Αλμανάκ

 

332: Ο Μέγας Κωνσταντίνος ανακοινώνει τη δωρεάν διανομή τροφίμων στους πολίτες της Κωνσταντινούπολης.

1593: Εκδίδεται ένταλμα σύλληψης για τον θεατρικό συγγραφέα Κρίστοφερ Μάρλοου, ύστερα από καταγγελία του συγγραφέα Τόμας Κιντ ότι ανήκει σε αίρεση.

1821: Μάχη των Δολιανών. Ο Έλληνας οπλαρχηγός Νικηταράς με 300 περίπου άντρες τρέπει σε φυγή 6.000 Τούρκους, τους οποίους και αποδεκατίζει. Από την μάχη αυτή ο γενναίος οπλαρχηγός έμεινε στην Ιστορία ως «Τουρκοφάγος». Μαρτυρίες αναφέρουν ότι μετά τη μάχη δεν μπορούσαν να τού ξεκολλήσουν το σπαθί από το χέρι.

 

1828: Ο Τούρκος διοικητής των Χανίων Μουσταφά Πασάς, με 8.000 πεζούς και 300 ιππείς, προσβάλλει το Φραγκοκάστελλο Χανίων, το οποίο υπερασπίζουν οι Ηπειρώτες οπλαρχηγοί Χατζημιχάλης Νταλιάνης και Κυριακούλης Αργυροκαστρίτης, με 600 Κρήτες επαναστάτες. Στη μάχη πέφτουν ηρωικά οι περισσότεροι υπερασπιστές, μεταξύ των οποίων και οι δύο οπλαρχηγοί. Οι Τούρκοι αποκεφαλίζουν τον νεκρό Νταλιάνη και μεταφέρουν το κεφάλι του στον Μουσταφά πασά. Λέγεται πως από τότε, κάθε χρόνο τα χαράματα αυτής της μέρας εμφανίζονται στις πολεμίστρες του κάστρου τα φαντάσματα των ηρώων, οι γνωστοί Δροσουλίτες.

 

1861: Περίπου 50 μέλη της μυστικής μαχητικής οργάνωσης «Χρυσή Νεολαία» συγκεντρώνονται οπλισμένα στο καφενείο του Χαφτά στην Πλατεία Όθωνος (σήμερα Ομονοίας), αλλά αποτυγχάνουν να εξοντώσουν τον βασιλιά Όθωνα.

1910: Ο Κομήτης του Χάλεϊ προκαλεί πανικό σ’ όλο τον κόσμο και τελικά προσπερνά τον πλανήτη μας σε απόσταση ασφαλείας.

Comet Halley seen from Siding Spring Onservatory, 1987.

 

1919: Πραγματοποιείται στην Αθήνα το πρώτο συνέδριο του Εθνικού Συμβουλίου του Σοσιαλιστικού Εργατικού Κόμματος Ελλάδας (ΣΕΚΕ), μετέπειτα ΚΚΕ.

1922: Ιδρύεται η Διδασκαλική Ομοσπονδία Ελλάδος (ΔΟΕ).

1954: Τίθεται σε ισχύ η Ευρωπαϊκή Συνθήκη για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα.

1960: Η Ρεάλ Μαδρίτης νικάει την Άιντραχτ Φρανκφούρτης με 7-3 και κατακτά το 5ο Κύπελλο Πρωταθλητριών Ευρώπης στο ποδόσφαιρο. Τον αγώνα, που διεξάγεται στη Γλασκόβη, παρακολουθούν 127.621 θεατές.

 

1963: Ο πρόεδρος της Γαλλικής Δημοκρατίας, Σαρλ ντε Γκολ, μιλάει στη Βουλή των Ελλήνων, κατά τη διάρκεια της επίσημης επίσκεψής του στην Ελλάδα.

 

1994: Διεξάγεται στο Ολυμπιακό στάδιο της Αθήνας ο 37ος τελικός του Champions League μεταξύ των ποδοσφαιρικών ομάδων Μίλαν και Μπαρτσελόνα. Νικήτρια η ομάδα της Μίλαν με 4-0.

 

Γεννήσεις σαν σήμερα

 

1048 – Ομάρ Καγιάμ, Πέρσης μαθηματικός, ποιητής και αστρονόμος

1692 – Τζόζεφ Μπάτλερ, Άγγλος κληρικός και φιλόσοφος

1814 – Μιχαήλ Μπακούνιν, ρώσος θεωρητικός του αναρχισμού. (Θαν. 19/6/1876)

 

1850 – Όλιβερ Χεβισάιντ, Άγγλος φυσικός

1868 – Νικόλαος Β’, τσάρος της Ρωσίας

1872 – Μπέρτραντ Ράσελ, άγγλος μαθηματικός, φιλόσοφος και διακεκριμένος εκπρόσωπος του ειρηνιστικού κινήματος. Βραβεύτηκε με Νόμπελ Λογοτεχνίας το 1950. (Θαν. 2/2/1970)

 

1876 – Χέρμαν Μίλερ, καγκελάριος της Γερμανίας

1883 – Βάλτερ Γκρόπιους, γερμανός αρχιτέκτονας. Έργο του, η Αμερικάνικη Πρεσβεία στην Αθήνα. (Θαν. 5/7/1969)

 

1891 – Ρούντολφ Κάρναπ, Γερμανός φιλόσοφος

1897 – Φρανκ Κάπρα, Αμερικανός κινηματογραφικός παραγωγός, σκηνοθέτης και μουσικοσυνθέτης

1901 – Βενσέντ ντι Βινιό, Αμερικανός χημικός και νομπελίστας

1911 – Μπιγκ Τζο Τέρνερ, Αμερικανός μπλουζ τραγουδιστής

1912 – Πέρι Κόμο, Αμερικανός τραγουδιστής

1914 – Πιερ Μπαλμέν, Γάλλος σχεδιαστής μόδας

1919 – Μαργκό Φοντέιν, Αγγλίδα χορεύτρια μπαλέτου

1920 – Πάπας Ιωάννης Παύλος Β’

1922 – Γκέρντα Μπόϋεσεν Νορβηγίδα ψυχοθεραπεύτρια πρωτοπόρος ερευνήτρια στον τομέα της βιοδυναμικής ψυχολογίας

1937 – Ζακ Σαντέρ, πρωθυπουργός του Λουξεμβούργου και πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής

1939 – Πίτερ Γκρούνμπεργκ, Γερμανός Νομπελίστας (2007) φυσικός

1942 – Νόμπυ Στάϊλς Άγγλος διεθνής (1965-1970) ποδοσφαιριστής

1946 – Ανδρέας Κατσούλας, Έλληνας ηθοποιός

1957 – Μίκαελ Κρετού, Γερμανός μουσικός

1960 – Γιαννίκ Νοά, Γάλλος τεννίστας

1962 – Σάντρα Κρετού, Γερμανίδα τραγουδίστρια

1970 – Τίνα Φέι Αμερικανίδα ηθοποιός και συγγραφέας

1978 – Ρικάρντο Καρβάλιο Πορτογάλος διεθνής ποδοσφαιριστής

 

 

Θάνατοι σαν σήμερα

 

1800 – Αλέξανδρος Βασίλιεβιτς Σουβόροφ, Ρώσος στρατιωτικός

1828 – Χατζημιχάλης Νταλιάνης, αγωνιστής της Ελληνικής Επανάστασης. (Γεν. 1775)

 

 

1911 – Γκούσταβ Μάλερ, αυστριακός συνθέτης και διευθυντής ορχήστρας. (Συμφωνία αρ.1, Τιτάν) (Γεν. 7/7/1860)

1980 – Ίαν Κέρτις, Βρετανός τραγουδιστής και μουσικός, μέλος των Joy Division (Γεν. 15/7/1956)

1981 – Γουίλιαμ Σάρογιαν, Αμερικανός συγγραφέας

1996 – Πότης Παρασκευόπουλος, Έλληνας συγγραφέας («Ο Άνθρωπος με το γαρίφαλο»)

2004 – Έλβιν Τζόουνς, Αμερικανός τζαζ μουσικός

Leave a Reply

avatar
 
smilegrinwinkmrgreenneutraltwistedarrowshockunamusedcooleviloopsrazzrollcryeeklolmadsadexclamationquestionideahmmbegwhewchucklesillyenvyshutmouth
  Subscribe  
Notify of

Σχετικά Άρθρα

Back to top button
Close
Close