ΙΣΤΟΡΙΑ

3 Μαΐου: Σαν σήμερα στην Ελλάδα και τον Κόσμο – «Γαλλικός Μάης»

1968: Εκτεταμένες συμπλοκές φοιτητών και αστυνομίας ξεσπούν μέσα στο κτιριακό συγκρότημα του Πανεπιστημίου της Σορβόννης, στο Παρίσι. Πρόκειται για την πρώτη εκδήλωση της εξέγερσης, που θα μείνει στην ιστορία ως «Γαλλικός Μάης». Η πάλη θα κρατήσει περίπου έναν μήνα και θα αποτελέσει πολιτικό και ιδεολογικό ορόσημο για τις μεταπολεμικές γενιές

 

(Στο τέλος του άρθρου & τα υπόλοιπα γεγονότα σαν σήμερα, με βίντεο και φωτό)


 

Τα γεγονότα που θα συγκλόνιζαν τη γαλλική κοινωνία ξεκίνησαν στις 22 Μαρτίου 1968, όταν περίπου 150 φοιτητές κατέλαβαν ένα κτήριο στο πανεπιστήμιο Ναντέρ του Παρισιού για να διαμαρτυρηθούν κατά του γαλλικού ταξικού συστήματος και του κυβερνητικού ελέγχου στη χρηματοδότηση της παιδείας.

Η διοίκηση του ιδρύματος αντέδρασε καλώντας την αστυνομία. Η διαμαρτυρία τελείωσε ειρηνικά, αλλά η διένεξη συνεχίστηκε για αρκετές εβδομάδες έως τις 2 Μαΐου, όταν η διοίκηση έκλεισε το πανεπιστήμιο και απείλησε να αποβάλει τους πρωταίτιους.

Μάιος 1968. Φοιτητές στο Paris St. Germain
Μάιος 1968. Φοιτητές στο Paris St. Germain

 

Την επόμενη μέρα, στις 3 Μαΐου, φοιτητές της Σορβόννης, σε μια κίνηση αλληλεγγύης προς τους φοιτητές του Ναντέρ, κατέλαβαν διάφορα κτήρια.

Η αστυνομία εισέβαλε στο πανεπιστήμιο, με αποτέλεσμα να κλείσει και αυτό. Αυτή η αυταρχική αντίδραση αποτελούσε χαρακτηριστικό δείγμα του κρατικού ελέγχου στο εκπαιδευτικό σύστημα και στις 6 Μαΐου περίπου 20.000 φοιτητές της εθνικής φοιτητικής ένωσης, με την υποστήριξη των καθηγητών, διαδήλωσαν στη Σορβόννη και βρέθηκαν αντιμέτωποι με την αστυνομία, η οποία τους επιτέθηκε με τα κλομπ.

Η κατάσταση βγήκε εκτός ελέγχου όταν διαδηλωτές έστησαν οδοφράγματα και εκσφενδόνισαν κομμάτια από σπασμένες πλάκες πεζοδρομίου κατά της αστυνομίας, που έριξε δακρυγόνα στο πλήθος και συνέλαβε εκατοντάδες φοιτητές.

Την επόμενη μέρα, μαθητές μέσης εκπαίδευσης και εργάτες ένωσαν τις δυνάμεις τους με τους πανεπιστημιακούς φοιτητές και καθηγητές σε μια συγκέντρωση στην Αψίδα του Θριάμβου. Ζήτησαν να αφεθούν ελεύθεροι όλοι οι συλληφθέντες φοιτητές χωρίς να τους απαγγελθούν κατηγορίες, να τερματιστεί η αστυνομική κατάληψη της Σορβόννης και να ανοίξουν εκ νέου τα πανεπιστήμια Ναντέρ και Σορβόννης.

Κανένα αίτημα δεν έγινε δεκτό.

Anti-Vietnam Demonstration, Grovesnor Square, London, 1968

Από το κακό στο χειρότερο

Την επόμενη βδομάδα, τα πλήθη των διαδηλωτών και το επίπεδο της βίας αυξήθηκαν δραματικά, ενώ το Καρτιέ Λατέν μετατράπηκε σε πεδίο μάχης, με ρίψεις μολότοφ από τους διαδηλωτές και εκατοντάδες τραυματίες. Τη νύχτα της 10ης Μαΐου, μετά από ένα ακόμα ναυάγιο των διαπραγματεύσεων, οι ολονύκτιες σύγκρουσεις καλύφθηκαν ζωντανά από το ραδιόφωνο, ενώ την επόμενη μέρα μεταδόθηκαν τηλεοπτικά πλάνα των επεισοδίων. Οι διαδηλωτές είχαν καταλάβει τη Λατινική Συνοικία και είχαν αναγκάσει την αστυνομία να φύγει.

Το Κομμουνιστικό Κόμμα της Γαλλίας και οι κύριες συνδικαλιστικές οργανώσεις μπήκαν απρόθυμα στον καβγά και κήρυξαν γενική απεργία για τη Δευτέρα, 13 Μαΐου.
Πάνω από ένα εκατομμύριο άτομα κατέκλυσαν τους δρόμους του Παρισιού και άρχισαν να σημειώνονται διαδηλώσεις σε πόλεις όλης της χώρας.

Σε αυτό το σημείο, ο πρωθυπουργός Ζορζ Πομπιντού συμφώνησε να απελευθερώσει όσους είχαν συλληφθεί και να ανοίξει ξανά τη Σορβόννη, αλλά οι διαδηλωτές δεν είχαν πλέον καμία διάθεση να συμβιβαστούν. Απαιτούσαν να ικανοποιηθούν τα αιτήματά τους για μεγαλύτερη συμμετοχή στον χώρο εργασίας, στον τρόπο διακυβέρνησης και στην παιδεία.

Paris-May-19681

Μέχρι το τέλος της εβδομάδας το Κομμουνιστικό Κόμμα και οι ενώσεις, που έδειχναν υπερβολική προθυμία να διαπραγματευτούν με την κυβέρνηση, είχαν χάσει τον έλεγχο των εργαζόμενων και περισσότερα από δύο εκατομμύρια άτομα οργάνωναν λευκές απεργίες.

Την επόμενη εβδομάδα ο αριθμός αυτός αυξήθηκε στο συγκλονιστικό νούμερο των 10 εκατομμυρίων, τα δύο τρία του εργατικού δυναμικού της Γαλλίας. Όταν οι συνδικαλιστικές ενώσεις διαπραγματεύτηκαν μια ιδιαίτερα καλή συμφωνία για τις απολαβές με τους εργοδότες, οι εργαζόμενοι απέρριψαν και αυτήν, αλλά και την επακόλουθη προσφορά που έγινε από το υπουργείου κοινωνικών υποθέσεων. Επιζητούσαν πολύ πιο θεμελιώδεις μεταρρυθμίσεις των εργατικών δικαιωμάτων

Η κυβέρνηση έθεσε τον στρατό σε επιφυλακή. Ο Ζορζ Πομπιντού, πρωθυπουργός του στρατηγού ντε Γκολ, πρότεινε τη διάλυση της Εθνοσυνέλευσης και την προκήρυξη βουλευτικών εκλογών, αλλά ο ντε Γκολ πίστευε ότι το κόμμα του θα έχανε και αρνήθηκε. Στις 28  Μαΐου, αναγνωρίζοντας ότι οι πανεθνικές απεργίες και διαδηλώσεις αμφισβητούσαν τη νομιμότητα του ως προέδρου, ο στρατηγός ντε Γκολ μάζεψε τα πράγματά του και πήγε με την οικογένειά του στο στρατιωτικό αρχηγείο της Γαλλίας στη Γερμανία.

paris68

Εκεί πήρε τη διαβεβαίωση ότι θα είχε τη στήριξη των ενόπλων δυνάμεων και πείστηκε να επιστρέψει στη Γαλλία την επόμενη μέρα.Σχεδόν μισό εκατομμύριο άνθρωποι γιόρταζαν τη φυγή του στους δρόμους του Παρισιού, αλλά στην υπόλοιπη χώρα οι τόνοι είχαν πέσει.Η ξαφνική εξαφάνιση του ντε Γκολ είχε πανικοβάλλει τους Γάλλους και τους είχε προβληματίσει.

Ο ντε Γκολ υιοθέτησε την πρόταση του Πομπιντού για διάλυση της Εθνοσυνέλευσης και ανακοίνωσε τη διεξαγωγή βουλευτικών εκλογών τον επόμενο μήνα.
Δήλωσε επίσης ότι αν οι εργαζόμενοι δεν επέστρεφαν στις δουλειές τους θα κήρυσσε τη χώρα σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης. Η κρίση είχε τελειώσει.

Με την προεκλογική εκστρατεία σε εξέλιξη, οι απεργίες και οι διαδηλώσεις καταλάγιασαν. Προς έκπληξη πολλών, το κόμμα της Ένωσης για την Υπεράσπιση της Δημοκρατίας του ντε Γκολ πέτυχε μια σαρωτική εκλογική νίκη, καθώς το έθνος επηρεάστηκε αρνητικά από τις εικόνες του χάους που είχαν επικρατήσει τον προηγούμενο μήνα.

Πολύ σύντομα η νέα κυβέρνηση ανακοίνωσε σημαντικές μεταρρυθμίσεις στο εκπαιδευτικό σύστημα, μεταξύ των οποίων την ίδρυση περισσότερων από 60 νέων πανεπιστημίων και την εισαγωγή ενός πιο δημοκρατικού συστήματος διοίκησης.

fe2-2

Ωστόσο, το εκλογικό αποτέλεσμα δεν ήταν μια ψήφος εμπιστοσύνης στον Σαρλ ντε Γκολ. Η Γαλλία ήταν μια διαφορετική χώρα μετά τον Μάη του 1968, περισσότερο δεκτική στις κοινωνικές αλλαγές που συνέβαιναν εντός και εκτός των συνόρων της, ενώ ο συντηρητικός, αυταρχικός ντε Γκολ ανήκε στην παλιά σχολή.

Το 1969 ηττήθηκε σε ένα εθνικό δημοψήφισμα για πολιτικές μεταρρυθμίσεις στο οποίο είχε στοιχηματίσει την καριέρα του και παραιτήθηκε από πρόεδρος

 

 

Αλλα γεγονότα ..

Αλμανάκ

 

1469: Γεννιέται ο Νικολό Μακιαβέλι, πολιτικός στοχαστής από την Φλωρεντία, που δίδαξε την άσκηση της πολιτικής εξουσίας χωρίς ηθικούς φραγμούς

1808: Ο μεγάλος Ισπανός ζωγράφος, Φρανσίσκο Γκόγια, ζωγραφίζει τον περίφημο πίνακά του «Οι Εκτελέσεις της 3ης Μαΐου», όπου απεικονίζει τις βαναυσότητες που διέπραξαν τα στρατεύματα του Ναπολέοντα και αναδεικνύει την ηρωική αντίσταση του λαού.

1810: Ο 22χρονος Λόρδος Βύρωνας διασχίζει κολυμπώντας τον Ελλήσποντο σε 1 ώρα και 10 λεπτά.

1837: Εγκαινιάζεται το Οθώνειον Πανεπιστήμιον (νυν Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών), που στεγάζεται προσωρινά στην Πλάκα. Είναι η πρώτη ανώτατη σχολή σ’ όλη την ανατολική Μεσόγειο.

 

1890: Πεθαίνει στις φυλακές Χαλκίδας ο βουλευτής, πρώην αντεισαγγελέας εφετών, Ρόκκος Χοϊδάς, ο οποίος είχε αρνηθεί να υποβάλει αίτηση χάριτος μετά την καταδίκη του σε τριετή φυλάκιση για άρθρο που δημοσίευσε στην εφημερίδα Ραμπαγάς και θεωρήθηκε προσβλητικό για τη βασιλική οικογένεια. Διακήρυττε ότι η εθνική κυριαρχία και ο νόμος είναι πάνω από τον βασιλιά.

 

1892: Εκλογές διεξάγονται στην Ελλάδα, που εξελίσσονται σε θρίαμβο Χαρίλαου Τρικούπη. Το κόμμα του λαμβάνει τις 160 από τις 207 έδρες της Βουλής και η αντιπολίτευση (Δεληγιάννης, Ράλλης, Κωνσταντόπουλος) 47.

1916: Οι ηγέτες της Εξέγερσης του Πάσχα στην Ιρλανδία εκτελούνται από τις βρετανικές δυνάμεις κατοχής στο Δουβλίνο.

 

1932: Ο διαβόητος γκάνγκστερ Αλ Καπόνε, η έφεση του οποίου στο Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ απορρίφθηκε, οδηγείται στις φυλακές της Ατλάντας.

1933: Αποφασίζεται η συγκέντρωση όλων των κομουνιστών στις φυλακές της Ακροναυπλίας.

1937: Η Μάργκαρετ Μίτσελ τιμάται με το βραβείο Πούλιτζερ για το έργο της «Όσα Παίρνει ο Άνεμος».

1941: Τα γερμανικά στρατεύματα παρελαύνουν στους κεντρικούς δρόμους της Αθήνας, ενώ γερμανικά αεροπλάνα πετούν για 3 ώρες πάνω από την πόλη. Κατά το διάστημα της παρέλασης, η Αθήνα παρουσιάζει εικόνα νεκρής πόλης, με έρημους δρόμους και κλειστά τα παράθυρα σπιτιών. Στο δημαρχείο της πόλης κρατούνται από το γερμανικό φρουραρχείο 12 επιφανείς Αθηναίοι πολίτες, ως όμηροι για την πρόληψη τυχόν αποδοκιμασιών.

 

1946: Λίγες μέρες μετά τον θρίαμβό του στον Μαραθώνιο της Βοστώνης, ο Στέλιος Κυριακίδης γίνεται δεκτός από τον πρόεδρο των ΗΠΑ Χάρι Τρούμαν στον Λευκό Οίκο, εξασφαλίζοντας παράλληλα αθλητικό υλικό και 250.000 δολάρια για τον ελληνικό αθλητισμό, που δοκιμάζεται από τον Εμφύλιο Πόλεμο.

 

1947: Η Ιαπωνία συντάσσει νέο Σύνταγμα, το οποίο επιτρέπει στις γυναίκες να ψηφίσουν για πρώτη φορά.

1966: Ιδρύεται στο ΓΕΣ το 7ο Επιτελικό Γραφείο, στο οποίο, όπως ανακοινώνεται, ανατίθεται ο τομέας ψυχολογικών επιχειρήσεων, προπαγάνδας και πολιτικής διαφωτίσεως. Διευθυντής του Γραφείου τοποθετείται ο αντισυνταγματάρχης Γεώργιος Παπαδόπουλος (γραμματέας της επιτροπής του Σχεδίου Περικλής και μετέπειτα δικτάτορας).

1968: Εκτεταμένες συμπλοκές φοιτητών και αστυνομίας ξεσπούν μέσα στο κτιριακό συγκρότημα του Πανεπιστημίου της Σορβόννης, στο Παρίσι. Πρόκειται για την πρώτη εκδήλωση της εξέγερσης, που θα μείνει στην ιστορία ως «Γαλλικός Μάης». Η πάλη θα κρατήσει περίπου έναν μήνα και θα αποτελέσει πολιτικό και ιδεολογικό ορόσημο για τις μεταπολεμικές γενιές.

1984
: Ο Έλληνας συνθέτης Γιάννης Ξενάκης γίνεται μέλος της Γαλλικής Ακαδημίας Καλών Τεχνών στην έδρα της σύνθεσης.

2006: Αεροπορική τραγωδία με 113 νεκρούς στην Μαύρη Θάλασσα, όταν συνετρίβη αεροσκάφος τύπου Airbus 320 των αρμενικών αερογραμμών Armavia, 6 χλμ ανοικτά των νοτίων ακτών της Ρωσίας.

2009: Ο Παναθηναϊκός νικά στον τελικό του φάιναλ φορ της Ευρωλίγκα του μπάσκετ την ΤΣΣΚΑ Μόσχας με 82-78 στο O2 World Arena στο Βερολίνο και στέφεται για πέμπτη φορά Πρωταθλητής Ευρώπης.

 

2011: Πεθαίνει ο κορυφαίος έλληνας κωμικός, Θανάσης Βέγγος. Έφυγε σε ηλικία 84 ετών ο μεγάλος κωμικός ηθοποιός του ελληνικού κινηματογράφου Θανάσης Βέγγος μετά από πολύμηνη νοσηλεία. Ο «καλός μας άνθρωπος» είχε παίξει συνολικά 126 ταινίες και είχε κάτσει στην καρέκλα του σκηνοθέτη σε άλλες 7, στις οποίες είχε πρωταγωνιστήσει κιόλας.Ο ηθοποιός δεν είχε εμφανίσει κανένα σημάδι επαφής με το περιβάλλον τις τελευταίες ημέρες, μετά από το οξύτατο εγκεφαλικό που υπέστη το χειμώνα.

 

Γεννήσεις σαν σήμερα

 

612 – Κωνσταντίνος Γ’, Βυζαντινός αυτοκράτορας

1469 – Νικολό Μακιαβέλι, πολιτικός στοχαστής από τη Φλωρεντία, που δίδαξε την άσκηση της πολιτικής εξουσίας χωρίς ηθικούς φραγμούς. (Θαν. 21/6/1527)

 

1887 – Μαρίκα Κοτοπούλη, Ελληνίδα ηθοποιός

 

1892 – Τζορτζ Τόμσον, Άγγλος φυσικός

1898 – Γκόλντα Μέιρ, Ισραηλινή πολιτικός

1915 – Στου Χαρτ, Καναδός παλαιστής

1934 – Ζωρζ Μουστακί, Γάλλος τραγουδοποιός

1940 – Κόννυ Πλανκ, Γερμανός μουσικός και παραγωγός ((Cluster και Moebius & Plank)

1965 – Θοδωρής Αθερίδης, ηθοποιός, θεατρικός συγγραφέας και τηλεπαρουσιαστής.

1966 – Γιώργος Αγορογιάννης, Έλληνας ποδοσφαιριστής

1979 – Τζενεβίβ Νάτζι, Νιγηριανή ηθοποιός

1985 – Εζεκιέλ Λαβέτσι, Αργεντινός ποδοσφαιριστής

 

 

Θάνατοι σαν σήμερα

 

1270 – Μπέλα Δ’, βασιλιάς της Ουγγαρίας

1481 – Μωάμεθ Β’, οθωμανός σουλτάνος, που εκπόρθησε την Κωνσταντινούπολη. (Γεν. 30/3/1432)

 

1704 – Χάινριχ Ίγκνατς Μπίμπερ, Βοημός συνθέτης

1982 – Ευάγγελος Παπανούτσος, διανοητής, φιλόσοφος και μεταρρυθμιστής της ελληνικής εκπαίδευσης. (Γεν. 27/7/1900)

 

1987 – Δαλιδά, καλλιτεχνικό ψευδώνυμο της Γιολάντε Κριστίνα Τζιλιότι, ιταλο-γαλλο-αιγύπτια τραγουδίστρια. (Γεν. 17/1/1933)

 

1996 – Δημήτρης Φάμπας, Έλληνας κιθαρίστας και συνθέτης

2008 – Λεοπόλδο Κάλβο Σοτέλο, Ισπανός πολιτικός

2011 – Θανάσης Βέγγος, Έλληνας ηθοποιός

2014 – Τσετ Γιαστρέμσκι, Αμερικανός κολυμβητής

Leave a Reply

avatar
 
smilegrinwinkmrgreenneutraltwistedarrowshockunamusedcooleviloopsrazzrollcryeeklolmadsadexclamationquestionideahmmbegwhewchucklesillyenvyshutmouth
  Subscribe  
Notify of

Σχετικά Άρθρα

Back to top button
Close
Close