ΙΣΤΟΡΙΑ

13 Νοεμβρίου: Σαν σήμερα στην Ελλάδα και τον κόσμο -1887: Η πρώτη Ματωμένη Κυριακή (Bloody Sunday)

1887: Πραγματοποιείται διαδήλωση περίπου 10.000 ατόμων στο Λονδίνο κατά της βρετανικής καταπίεσης στην Ιρλανδία. Η διαδήλωση πνίγεται στο αίμα από την αστυνομία. Τρεις νεκροί και εκατοντάδες τραυματίες, ο απολογισμός. Θα μείνει στην ιστορία ως Ματωμένη Κυριακή (Bloody Sunday), η πρώτη από τις συνολικά τέσσερις της βρετανικής ιστορίας.

 

 

(Στο τέλος του άρθρου και τα υπόλοιπα γεγονότα σαν σήμερα με βίντεο & φωτό )

 

Με τον όρο Ματωμένη Κυριακή (BloodySunday για τους αγγλομαθείς, DomhnachnaFola στα ιρλανδικά) εννοούμε τέσσερα διαφορά αιματηρά γεγονότα, που έλαβαν χώρα από το 1887 έως το 1972, και συνδέονται με τις αγγλοϊρλανδικές σχέσεις.

Α’ Ματωμένη Κυριακή (13 Νοεμβρίου 1887)

Στις 13 Νοεμβρίου 1887, οι σοσιαλιστές και οι αναρχικοί διοργάνωσαν μια μεγάλη διαδήλωση στο Λονδίνο για να καταγγείλουν τη βρετανική πολιτική στο Ιρλανδικό και την οικονομική πολιτική της κυβέρνησης των Τόρυδων (Συντηρητικών).

Οι 10.000 διαδηλωτές έφθασαν στην Πλατεία Τραφάλγκαρ με πορείες από διάφορα σημεία του εργατικού Ανατολικού Λονδίνου. Ανάμεσά τους ξεχώριζε η μορφή του διάσημου ιρλανδού συγγραφέα και ακτιβιστή Τζορτζ Μπέρναρ Σο. Οι διαδηλωτές βρέθηκαν αντιμέτωποι με 2.000 αστυνομικούς και 400 στρατιώτες, που ήταν αποφασισμένοι να τους εμποδίσουν να πλησιάσουν την πλατεία. Από τις συγκρούσεις που ακολούθησαν, τρεις διαδηλωτές έχασαν τη ζωή τους και 200 χρειάστηκαν νοσηλεία σε νοσοκομείο. Οι επικεφαλής συνδικαλιστές της πορείας συνελήφθησαν και φυλακίσθηκαν για έξι εβδομάδες.

Η «Ματωμένη Κυριακή» του 1887 αφύπνισε τις διάσπαρτες αριστερές δυνάμεις της Μεγάλη Βρετανίας, οι οποίες απέσυραν την υποστήριξή τους στο Κόμμα των Ουίγων (Φιλελευθέρων) και προχώρησαν στην ίδρυση του Εργατικού Κόμματος στις 27 Φεβρουαρίου 1900.

Β’ Ματωμένη Κυριακή (31 Αυγούστου 1913)

Το 1913, ο πληθυσμός του αγγλοκρατούμενου Δουβλίνου βίωνε την έσχατη ένδεια. 26.000 οικογένειες ζούσαν υπό άθλιες συνθήκες σε 5.000 παραπήγματα, ενώ ο δείκτης της παιδικής θνησιμότητας ήταν από τους μεγαλύτερους στην Ευρώπη (142 θάνατοι ανά 1.000 κατοίκους). Η ανεργία θέριζε και όσοι είχαν δουλειά προσπαθούσαν να διεκδικήσουν τα δικαιώματά τους.

Στις 26 Αυγούστου 1913 ξεκίνησε η μεγαλύτερη απεργία στην ιστορία της Ιρλανδίας, που διήρκεσε μαζί με την ανταπεργία των εργοδοτών έως τις 18 Ιανουαρίου 1914. Της απεργιακής κινητοποίησης ηγούνταν οι τραμβαγιέρηδες, με επικεφαλής τον συνδικαλιστικό θρύλο της Ιρλανδίας Τζέιμς Λάρκιν. Την Κυριακή 31 Αυγούστου σε μία από τις διαδηλώσεις τους στην οδό Σάκβιλ του Δουβλίνου (σήμερα οδός Ο’ Ντόνελ) χτυπήθηκαν βάναυσα από την αστυνομία, με αποτέλεσμα να σκοτωθούν δύο απεργοί και να τραυματισθούν εκατοντάδες.

Ο μεγάλος ιρλανδός ποιητής Γουίλιαμ Μπάτλερ Γέιτς έγραψε το ποίημα «Σεπτέμβρης 1913» για να εκφράσει τη συμπαράστασή του στον αγώνα των εργαζομένων και την απέχθειά του για την καθολική μπουρζουαζία της πόλης και την Εκκλησία που την υποστήριζε.

Η ανταπεργία (λοκάουτ) των εργοδοτών προκάλεσε δυσεπίλυτα προβλήματα στους εργαζομένους, οι οποίοι αναγκάστηκαν να λύσουν την απεργία και να επιστρέψουν στις δουλειές τους στις 18 Ιανουαρίου 1914.

Γ’ Ματωμένη Κυριακή (21 Νοεμβρίου 1920)

Βρισκόμαστε στο μέσο του Ιρλανδικού Αγώνα της Ανεξαρτησίας (1919-1921) και η Κυριακή 21 Νοεμβρίου δικαιολόγησε τον χαρακτηρισμό της.

Η ημέρα στο Δουβλίνο άρχισε με τη δολοφονία 14 άγγλων πρακτόρων και ντόπιων συνεργατών τους από τον γνωστό μας Ιρλανδικό Δημοκρατικό Στρατό (IRA). Η απάντηση των κατακτητών εκδηλώθηκε το μεσημέρι της ίδιας μέρας. Πυροβολούν στο ψαχνό και σκοτώνουν 15 φιλάθλους κατά τη διάρκεια του αγώνα ιρλανδικού ποδοσφαίρου μεταξύ Τιπερέρι και Δουβλίνου στο Κροκ Παρκ του Δουβλίνου. Οι δυνάμεις κατοχής υποστήριξαν ότι δέχθηκαν πυρά από φιλάθλους – μέλη του IRA.

Οι ταραχές συνεχίστηκαν όλο το βράδυ χωρίς νεκρούς. Όμως, στο Κάστρο του Δουβλίνου, που είχε μετατραπεί σε φυλακή, βρίσκονται νεκροί τρεις πολιτικοί κρατούμενοι, κάτω από αδιευκρίνιστες συνθήκες. Συνολικός απολογισμός της τρίτης κατά σειρά «Ματωμένης Κυριακής»: 32 νεκροί.

Δ’ Ματωμένη Κυριακή (30 Ιανουαρίου 1972)

Η πιο γνωστή «Ματωμένη Κυριακή», επειδή εξυμνήθηκε από καλλιτέχνες του ροκ, όπως οι U2 («SundayBloodySunday»), StiffLittleFingers («BloodySunday»), Τζον Λένον («SundayBloodySunday», «TheLuckoftheIrish») και Πολ ΜακΚάρτνεϊ («GiveIreland ΒacktotheIrish»).

Συνέβη την Κυριακή 30 Ιανουαρίου 1972 στο Ντέρυ της Βορείου Ιρλανδίας, όταν άγγλοι στρατιώτες των ειδικών δυνάμεων άνοιξαν πυρ κατά μιας ειρηνικής πορείας 10.000 καθολικών, που ζητούσαν την αποχώρηση των Βρετανών από τη Βόρειο Ιρλανδία και ένωσή της με τη Δημοκρατία της Ιρλανδίας. 26 διαδηλωτές σκοτώθηκαν, ανάμεσά τους και 6 παιδιά. Πολλοί διαδηλωτές πυροβολήθηκαν πισώπλατα, καθώς έτρεχαν να αποφύγουν τα επελαύνοντα τεθωρακισμένα οχήματα των Βρετανών.

Η διεθνής κατακραυγή που ξέσπασε ανάγκασε τη Συντηρητική κυβέρνηση του Έντουαρντ Χηθ να προχωρήσει σε έρευνα του αιματηρού συμβάντος. Ο αρχιδικαστής Γουάιτζερι, που επελήφθη της υποθέσεως, δεν απέδωσε ευθύνες στους στρατιώτες, επειδή δέχθηκε τον ισχυρισμό τους ότι πυροβολήθηκαν πρώτοι από κάποιους διαδηλωτές, παρά τις περί του αντιθέτου καταθέσεις των αυτοπτών μαρτύρων. Το περιστατικό επανήλθε στην επικαιρότητα το 1998, όταν ο τότε πρωθυπουργός της Μεγάλης Βρετανίας, Τόνι Μπλερ, ανέθεσε στον Λόρδο Σάβιλ να επανεξετάσει την υπόθεση. Το πόρισμα αναμένεται…

 

‘Αλλα γεγονότα ..

 

Αλμανάκ-(Εβδομάδα από 12/11 – 16/11)

 

 

 

1646: Οθωμανικές δυνάμεις υπό τον Ντελή Χουσεΐν Πασά καταλαμβάνουν το Ρέθυμνο από τους Ενετούς.

1775: Ο αμερικανικός στρατός καταλαμβάνει το Μόντρεαλ του Καναδά, που τελεί υπό βρετανική κατοχή.

1822: Υδραϊκός στόλος, υπό το Λάζαρο Παναγιώτη, αποβιβάζει στο Μεσολόγγι 1.500 άντρες υπό τον Πετρόμπεη Μαυρομιχάλη και τους Ηλία Τσαλαφαντινό, Κανέλλο Δεληγιάννη και Ανδρέα Ζαΐμη, για ενίσχυση της Φρουράς του Μεσολογγίου.

1864: Δημοσιεύεται το νέο Σύνταγμα της Ελλάδας. Καταργείται η Συνταγματική Μοναρχία και καθιερώνεται η Βασιλευόμενη Δημοκρατία.

 

 

1887: Πραγματοποιείται διαδήλωση περίπου 10.000 ατόμων στο Λονδίνο κατά της βρετανικής καταπίεσης στην Ιρλανδία. Η διαδήλωση πνίγεται στο αίμα από την αστυνομία. Τρεις νεκροί και εκατοντάδες τραυματίες, ο απολογισμός. Θα μείνει στην ιστορία ως Ματωμένη Κυριακή (Bloody Sunday), η πρώτη από τις συνολικά τέσσερις της βρετανικής ιστορίας.

1915: Οι ΗΠΑ και η Αϊτή υπογράφουν συνθήκη, με την οποία η τελευταία μετατρέπεται σε αμερικανικό προτεκτοράτο.

1930: Η Ιερά Σύνοδος της Εκκλησίας της Ελλάδας αρνείται την καθιέρωση του πολιτικού γάμου στην χώρα.

1940: Σταματά κάθε επιθετική δραστηριότητα των Ιταλών σε ελληνικό έδαφος. Ολοκληρώνεται η εκδίωξη των ιταλικών στρατευμάτων από το ελληνικό έδαφος.

1952: Ο δρ. Πολ Τζολ του Πανεπιστημίου Χάρβαρντ χρησιμοποιεί για πρώτη φορά το ηλεκτροσόκ ως θεραπεία για την καρδιακή προσβολή.

1964: Αρχίζει η λειτουργία του τελεφερίκ της Πάρνηθας.

1970: Στη Συρία, ο υπουργός Άμυνας στρατηγός Χαφέζ αλ Άσαντ καταλαμβάνει την εξουσία με πραξικόπημα και γίνεται ισόβιος πρόεδρος.

1972: Τίθεται σε λειτουργία το διυλιστήριο Κορίνθου, του Ομίλου Βαρδινογιάννη.

1973: Ο υπουργός Παιδείας, Παναγιώτης Σιφναίος, επισκέπτεται το Πολυτεχνείο και προσπαθεί, σε κοινή συνεδρίαση με τη Σύγκλητο, να εκφοβίσει τις επιτροπές αγώνα των φοιτητών, ώστε να σταματήσουν τη δράση τους για άμεση διενέργεια ελεύθερων εκλογών στις σχολές. Ο υπουργός της δοτής κυβέρνησης Μαρκεζίνη τους απειλεί με χρήση βίας, σε περίπτωση διαδηλώσεων και απεργιών.

 

 

1994: Οι Σουηδοί με ποσοστό 52,2% λένε «ναι» στην είσοδο της χώρας τους στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

1995: Η πόλη Τζενίν είναι η πρώτη πόλη της Δυτικής Όχθης που παραδίδεται στους Παλαιστίνιους, ύστερα από 28 χρόνια ισραηλινής κατοχής.

2000: Αναστέλλεται η λειτουργία της Δυτικοευρωπαϊκής Ένωσης. Είχε συσταθεί το 1948 με τη συνθήκη των Βερσαλιών, με σκοπό την κοινή άμυνα των μη κομμουνιστικών ευρωπαϊκών κρατών.

2001: Οι Ταλιμπάν εγκαταλείπουν αμαχητί την πρωτεύουσα του Αφγανιστάν Καμπούλ, επιτρέποντας την κατάληψη της από τις υποστηριζόμενες από τις ΗΠΑ δυνάμεις της “Βόρειας Συμμαχίας”.

2002: Τεράστια οικολογική καταστροφή στις ακτές της Ισπανίας προκαλεί η βύθιση του ελληνικής ιδιοκτησίας δεξαμενόπλοιου «Prestige», που μεταφέρει περισσότερους από 70.000 τόνους πετρελαίου από τη Λιθουανία με προορισμό τη Σιγκαπούρη. Στις 19 Νοεμβρίου έσπασε στα δύο απελευθερώνοντας 17.000 τόνους πετρελαίου στη θάλασσα. Περισσότερες από 100 ακτές μολύνθηκαν ενώ απαγορεύτηκε η αλιεία σε απόσταση 400 χιλιομέτρων από τις ακτές της Γαλικίας, προκαλώντας σοβαρό πλήγμα στον αλιευτικό κλάδο. Πολίτες προέβησαν σε κινητοποιήσεις, διαδηλώσεις και συμπλοκές με τις ισπανικές αρχές.

2004: Κηδεύεται στο αρχηγείο του στη Ραμάλα ο Γιάσερ Αραφάτ, που είχε πεθάνει στις 11 Νοεμβρίου στο Παρίσι. Η ταφή του Αμπού Αμάρ, όπως ήταν το επαναστατικό του ψευδώνυμο, γίνεται παρουσία χιλιάδων Παλαιστινίων μέσα σε έντονο συγκινησιακό κλίμα, ενώ η κηδεία είχε πραγματοποιηθεί νωρίτερα στο Κάιρο.

2007: Με καταμετρημένο περίπου το 99% των εκλογικών τμημάτων, τα αποτελέσματα των εκλογών για την ανάδειξη προέδρου στο ΠΑΣΟΚ έχουν ως εξής: Γιώργος Παπανδρέου 55,57%, που επανεκλέγεται πρόεδρος, Ευάγγελος Βενιζέλος 38,5% και Κώστας Σκανδαλίδης 5,76%.

 

 

2009: Αμερικανικός δορυφόρος εντοπίζει νερό στη Σελήνη. Η NASA ανακοινώνει ότι η αποστολή LCROSS, με μια ελεγχόμενη συντριβή συσκευής στον νότιο πόλο της σελήνης ανακάλυψε σημαντικές ποσότητες νερού.

 

 

Γεννήσεις σαν σήμερα

 

354 – Αυγουστίνος, επίσκοπος Ιππώνος και Άγιος της χριστιανικής εκκλησίας, από τους σημαντικότερους θεολόγους του Χριστιανισμού. (Θαν. 28/8/430)

 

 

1850 – Ρόμπερτ Λούις Στίβενσον, σκωτσέζος συγγραφέας. («Το Νησί των Θησαυρών», «Δόκτωρ Τζέκιλ και Μίστερ Χάιντ») (Θαν. 3/12/1894)

1955 – Γούπι Γκόλντμπεργκ, Αμερικανίδα ηθοποιός

1957 – Άννα Βερούλη, πρωταθλήτρια Ευρώπης (1982) του ακοντισμού.

 

 

 

Θάνατοι σαν σήμερα

 

867 – Πάπας Νικόλαος Α΄

1460 – Ερρίκος ο Θαλασσοπόρος, Πορτογάλος εξερευνητής

1606 – Τζερόνιμο Μερκουριάλι Ιταλός φιλόλογος και γιατρός.

1868 – Τζοακίνο Ροσίνι Ιταλός μουσουργός που έγραψε τον «Κουρέα της Σεβίλλης».

1979 – Δημήτρης Ψαθάς, δημοσιογράφος και θεατρικός συγγραφέας.

1979 – Γιάννης Μαρής, έλληνας δημοσιογράφος και συγγραφέας αστυνομικών μυθιστορημάτων. (Γεν. 1916)

 

 

1989 – Φραγκίσκος Ιωσήφ Β΄ του Λίχτενσταϊν Πρίγκιπας του Λίχτενσταϊν (1938-89).

2006 – Κόνραντ Φουκς Γερμανός βετεράνος του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου, ο γηραιότερος εν ζωή Καθολικός ιερέας στον κόσμο.

Σχετικά Άρθρα

Back to top button
Close
Close