ΙΣΤΟΡΙΑ

27 Ιουνίου: Σαν σήμερα στην Ελλάδα και τον κόσμο – Η Μάχη της Βέτρινας

Η Μάχη της Βέτρινας

 

(Στο τέλος του άρθρου & τα υπόλοιπα γεγονότα σαν σήμερα στην Ελλάδα και τον κόσμο)

Ελληνοβουλγαρική ένοπλη σύγκρουση, κατά τη διάρκεια του Β’ Βαλκανικού Πολέμου (26 και 27 Ιουνίου 1913). Είναι γνωστή και ως Μάχη του Δεμίρ Χισάρ. Με τη νίκη του ο ελληνικός στρατός ανάγκασε τους Βουλγάρους να εγκαταλείψουν την ευρύτερη περιοχή των Σερρών, με αποτέλεσμα να γίνει δυνατή η απελευθέρωση της Ανατολικής Μακεδονίας.

Η Βέτρινα (σήμερα Νέο Πετρίτσι Σερρών) είχε καταληφθεί από τους Βουλγάρους στις 19 Οκτωβρίου 1912, κατά τη διάρκεια του Α’ Βαλκανικού Πολέμου. Μέχρι τότε ανήκε στην Οθωμανική Αυτοκρατορία. Οι Βούλγαροι φρόντισαν να την οχυρώσουν αμυντικά για να τη χρησιμοποιήσουν ως προγεφύρωμα, ώστε σε περίπτωση μελλοντικού ελληνοτουρκικού πολέμου να εμποδίσουν την πορεία του ελληνικού στρατού προς τα στενά του Ρούπελ.

Ο ελληνικός στρατός μετά τη νικηφόρα μάχη της Δοϊράνης (23 Ιουνίου 1913) ξεχύθηκε στην κοιλάδα του Στρυμώνα, με σκοπό να καταλάβει την Ανατολική Μακεδονία. Στην επιχείρηση συμμετείχαν δύο Μεραρχίες -η 1η υπό τον αντιστράτηγο Εμμανουήλ Μανουσογιαννάκη και η 6η υπό τον συνταγματάρχη Νικόλαο Δελλαγραμάτικα- με τη συμμετοχή μονάδων της 7ης Μεραρχίας.

Το βράδυ της 25ης Ιουνίου έφθασαν πληροφορίες στο ελληνικό στρατηγείο ότι τη Βέτρινα υπερασπίζονταν 12 τάγματα του βουλγαρικού στρατού, ενώ 10 ακόμη τάγματα του εχθρού βρίσκονταν στην ανατολική όχθη του Στρυμόνα μπροστά από το Δεμίρ Χισάρ (σήμερα Σιδηρόκαστρο Σερρών). Την επομένη, 26 Ιουνίου, οι ελληνικές δυνάμεις συνέκλιναν στην περιοχή της Βέτρινας, χωρισμένες σε δύο φάλαγγες. Η πρώτη φάλαγγα ευρισκόμενη πλησίον του χωριού Χατζημπεϋλίκ (σήμερα Βυρώνεια Σερρών) δέχθηκε βουλγαρικά πυρά, τα οποία ως επί το πλείστον ήταν άστοχα. Η δεύτερη φάλαγγα κατόρθωσε να καταλάβει μερικά υψώματα της περιοχής και να προκαλέσει ρήγματα στην άμυνα των Βουλγάρων.

Νωρίς το πρωί της 27ης Ιουνίου οι ελληνικές δυνάμεις επανέλαβαν την επίθεση στο μέτωπο της Βετρίνας και γρήγορα κατόρθωσαν να κάμψουν την άμυνα των Βουλγάρων, γύρω στις 9:30 το πρωί. Οι Βούλγαροι εγκατέλειψαν τις θέσεις τους και υποχώρησαν ανατολικά του Στρυμόνα, αφού πρώτα ανατίναξαν το μεσαίο τόξο της γέφυρας. Η 6η Μεραρχία ανέλαβε να τους καταδιώξει. Αφού διήλθε από ένα βατό σημείο του ποταμού, την ίδια ημέρα κατέλαβε και απελευθέρωσε το Σιδηρόκαστρο. Προτού αποχωρήσουν από το Σιδηρόκαστρο, οι Βούλγαροι προέβησαν σε σφαγές κατοίκων της πόλης και πήραν μαζί τους ως ομήρους τον επίσκοπο Πολυανής Φώτιο, τριάντα προκρίτους, καθώς και ιερείς και δασκάλους.

Ο πρώτος Έλληνας αξιωματικός που εισήλθε στο Σιδηρόκαστρο ήταν ο μετέπειτα στρατηγός και δικτάτορας Θεόδωρος Πάγκαλος, τότε διοικητής του 9ου Τάγματος Ευζώνων. Ιδού οι πρώτες του εντυπώσεις, όπως τις περιγράφει στα «Απομνημονεύματά» του:

Τα κύματα των πανικοβλήτων εξηκολούθουν παρελαύνοντα τροχάδην και με κραυγάς τρόμου προς δυσμάς. Υπό την σκέψιν ότι δεν δύναταί τις να βασισθή εις τας πληροφορίας ανθρώπων αλλοφρονούντων εκ του τρόμου, έσχισα την αναφοράν και διέταξα τους ιππείς (30 περίπου) να ιππεύσουν. Εξαπέστειλα δύο ελαφράς περιπολίας εμπρός και με την ημιλαρχίαν εν παρατάξει, δια των αγρών εκάλπασα προς τα βορείως της πόλεως υψώματα. Ομάδες τινές προ της θέας του επερχομένου ιππικού ετράπησαν εις φυγήν. Αλλά παρέμειναν επί του υψώματος τρεις τέσσαρες χωρικού ψυχραιμότεροι των άλλων […] Απέστειλα αμέσως δύο εκ των προυχόντων μετά τινών ιππέων όπως σταματήσουν τον φεύγοντα πληθυσμόν, ο οποίος μετά την μεσημβρίαν ήρχισεν επανερχόμενος εις τας οικίας του. Μετά σύντομον εξέτασιν ανεύρον εν των προαυλίω της Σχολής τεράστιον λάκον, ο οποίος περιείχε άνω των 60 πτωμάτων εκ των σφαγέντων την προηγουμένην. Μεταξύ αυτών ήταν και ο μητροπολίτης Μελενίκου. Εις έτερον τάφον επί αμμώδους εδάφους ήσαν περί τα 30 πτώματα, εν οις και δύο ιερείς της πόλεως. Περί τα 20 ακόμη πτώματα εύρομεν εις μεμονωμένους τάφους και τινά άταφα. Οι κάτοικοι και ιδία τα γυναικόπαιδα με σπαρακτικούς θρήνους παρηκολούθουν την εκταφήν των οικείων των. Μετά την σύνταξιν λεπτομερούς καταλόγου των ανεγνωρισθέντων θυμάτων ανεχώρησα μ.μ προς συνάντησιν της Μεραρχίας βαδιζούσης επί της αμαξιτής οδού προς βορράν εις Μαρτικοστίνοβο.

Οι απώλειες των Ελλήνων στη μάχη της Βετρίνας ανήλθαν σε 39 νεκρούς και 209 τραυματίες. Μετά τη μάχη, οι δύο μεραρχίες κινήθηκαν βόρεια, ενώ την κατάληψη των Σερρών, του διοικητικού κέντρου της ευρύτερης περιοχής, ανέλαβε η 7η Μεραρχία του συνταγματάρχη Σωτήλη.

 

1302…. Ήττα του στρατηγού Μουζάλωνα από τις κατά πολύ υπέρτερες δυνάμεις του Οθωμανού Οσμάν στη μάχη του Βαφέα, κοντά στη Νικομήδεια. Η ήττα αυτή των Βυζαντινών έχει ως συνέπεια την κατάληψη της υπόλοιπης Μικράς Ασίας από τους Τούρκους.

1693…. Το πρώτο γυναικείο περιοδικό εκδίδεται στο Λονδίνο με τίτλο «Ladies Mercury».

1709…. Ο Τσάρος Πέτρος νικά το βασιλιά της Σουηδίας, Κάρολο ΙΣΤ, στη μάχη της Πόλταβα της Ουκρανίας.

1759…. Στον Καναδά, οι Βρετανοί, υπό τον Τζέιμς Γουλφ, πολιορκούν το Κεμπέκ.

1787…. Στη Λωζάνη, ο Έντουαρντ Γκίμπον ολοκληρώνει το 6ο και τελευταίο μέρος του “Η Άνοδος και η Πτώση της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας”, ενός από τα σημαντικότερα βιβλία ιστορίας στην αγγλική γλώσσα.

1822…. Ο Κυριακούλης Μαυρομιχάλης, επικεφαλής μικρής δύναμης Μανιατών, και ο Ιωάννης Ραζηκότσικας με Μεσολογγίτες (όλοι μαζί περίπου 600 άνδρες) αποβιβάζονται στις Ηπειρωτικές ακτές, με σκοπό να ενισχύσουν τους στενά πολιορκημένους στην Κιάφα Σουλιώτες.

1844…. Ο Αμερικανός θρησκευτικός ηγέτης των Μορμόνων, Τζόζεφ Σμιθ, φυλακίζεται στο Ιλινόις, κατηγορούμενος για συνομωσία και εθνική προδοσία. Αργότερα, θα απελευθερωθεί και θα θανατωθεί από το μαινόμενο πλήθος.

1857…. Η οργάνωση “Scientific American” προειδοποιεί, πως το λίπος της φάλαινας, που χρησιμοποιείται ως πηγή φωτισμού, θα εξαντληθεί, λόγω της έξαρσης της λαθροθηρίας.

1893…. Κραχ στο Χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης. 600 τράπεζες και 74 σιδηροδρομικές εταιρείες χρεοκοπούν.

1898…. Ο Καναδός εξερευνητής, Τζόσουα Σλόκουμ, ολοκληρώνει τον περίπλου της Γης, σε ένα ταξίδι χωρίς συντρόφους.

1902…. Αρχίζει η σταδιακή μείωση του χρόνου εργασίας στη Γαλλία, καθώς η χώρα έχει καθυστερήσει στα ζητήματα κοινωνικής προστασίας και εργατικής νομοθεσίας.

1905…. Ξεκινά η ανταρσία στο Θωρηκτό Ποτέμκιν. Το θρυλικό θωρηκτό του ρωσικού στόλου της Μαύρης Θάλασσας Ποτέμκιν Ταβριτσέσκυ (Potemkin Tavrichesky) ήταν αγκυροβολημένο έξω από την Οδησσό, όταν το πλήρωμά του στασίασε κατά την πρώτη αποτυχημένη επανάσταση του 1905 εναντίον του τσαρικού καθεστώτος, με αφορμή τις περιορισμένες μερίδες φαγητού και τα σάπια τρόφιμα. Οι ναύτες καταλαμβάνουν το σκάφος, πετούν στη θάλασσα τους αξιωματικούς και κατευθύνονται στην Οδησσό. Στις 14 Ιουνίου 1905 υψώνουν κόκκινη σημαία και ξεσηκώνουν το λαό σε εξέγερση εναντίον του Τσάρου.Οι κάτοικοι της Οδησσού κατέβηκαν τρέχοντας τα σκαλοπάτια για να υποστηρίξουν τους ναύτες, αλλά πυροβολούνται ανελέητα από τους Κοζάκους και την τσαρική αστυνομία. Η εξέγερση καταπνίγεται στο αίμα και τα σκαλιά της Οδησσού βάφονται κόκκινα.

1909…. Η ελληνική κυβέρνηση απορρίπτει τους τουρκικούς ισχυρισμούς για δήθεν δράση ελληνικών συμμοριών στη Μακεδονία και τη Θράκη.

1911…. Η ελληνική Βουλή οριστικοποιεί, με την ψήφιση σχετικού νομοσχεδίου, το διορισμό του διαδόχου Κωνσταντίνου στη θέση του Γενικού Επιθεωρητή Στρατού.

1912…. Με την εγκύκλιο 1262/9890 «Περί εξομοιώσεως των γυμναστών προς τους λοιπούς λειτουργούς μέσης εκπαιδεύσεως» επιχειρείται η αύξηση του κύρους της γυμναστικής, αφού σύμφωνα με τον Ιωάννη Χρυσάφη ούτε 500 μαθητές από τους 30.000 δεν πηγαίνουν στα γυμναστήρια.

1920…. Ο Ελληνικός Στρατός προελαύνει νικηφόρα στην ενδοχώρα της Μικράς Ασίας.

1921…. Αρχίζει η προέλαση του ελληνικού στρατού προς την Άγκυρα.

1923…. Η Γαλλία και το Βέλγιο καταγγέλλουν το Διάγγελμα του Πάπα, που καταδικάζει την κατοχή της Ρουρ και κάνει έκκληση για χριστιανικό διακανονισμό των πολεμικών αποζημιώσεων.

1929…. Έγχρωμο τηλεοπτικό πρόγραμμα μεταδίδεται στη Νέα Υόρκη, εντυπωσιάζοντας τους θεατές.

Αγροτική Τράπεζα, 27 Ιουνίου

1929 …. Ιδρύεται η Αγροτική Τράπεζα της Ελλάδας.

1939…. Επιτροπή, στην οποία συμμετέχει ο Μανόλης Τριανταφυλλίδης, εξετάζει το θέμα της σύνταξης της νέας Γραμματικής της ελληνικής γλώσσας.

1940…. Στο πλαίσιο του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, οι Γερμανοί εγκαινιάζουν μια νέα συσκευή ασύρματης επικοινωνίας, με την ονομασία “Αίνιγμα”.

1947…. Το ΚΚΕ ανακοινώνει κατά τη διάρκεια του συνεδρίου του Γαλλικού Κομουνιστικού Κόμματος στο Στρασβούργο τη δημιουργία «προσωρινής δημοκρατικής κυβέρνησης» στα βουνά.

1950…. Ο ΟΗΕ και οι ΗΠΑ συμφωνούν να αποστείλουν στρατεύματα για να βοηθήσουν τη Σεούλ.

1954…. Τίθεται σε λειτουργία ο πρώτος σταθμός παραγωγής πυρηνικής ενέργειας της Ρωσίας, στην πόλη Όμπνισκ.

1961…. Σύμφωνα με στοιχεία, 43.000 Έλληνες εργάτες απασχολούνται σε γερμανικές βιομηχανίες.

ΠΑΟ-ΟΣΦΠ 1962, 27 Ιουνίου

1962…. Ολυμπιακός και Παναθηναϊκός συναντώνται στο ουδέτερο γήπεδο της Νέας Φιλαδέλφειας, στον τελικό του Κυπέλλου Ελλάδος, τον περίφημο τελικό της Νύχτας. Ο αγώνας στην κανονική του διάρκεια λήγει ισόπαλος 0- 0, ενώ στο 100ό λεπτό της παράτασης ο Ελβετός διαιτητής, Μέλα, τον διακόπτει λόγω σκότους. Οι φίλαθλοι, νομίζοντας ότι όλα είναι κανονισμένα για να επαναληφθεί ο αγώνας για περισσότερες εισπράξεις, εισβάλλουν στον αγωνιστικό χώρο, ενώ η ΕΠΟ, φοβούμενη παρόμοια επεισόδια, δεν ορίζει επαναληπτικό, με αποτέλεσμα να μην υπάρξει νικητής την χρονιά αυτή.

1965 – Προφυλακίζονται ως ενεχόμενοι στην υπόθεση ΑΣΠΙΔΑ (αρκτικόλεξο της φράσης «Αξιωματικοί Σώσατε Πατρίδα, Ιδανικά, Δημοκρατίαν, Αξιοκρατίαν») οι αξιωματικοί Ι. Θεοδοσίου, Γ. Δαμηλάκος, Τάκης Παπαγεωργόπουλος και Θεοφάνης Τόμπρας. Την επομένη προφυλακίζεται ως πρωτοστατήσας στην ίδρυση, οργάνωση και επέκταση του ΑΣΠΙΔΑ ο λοχαγός Αριστείδης Μπουλούκος

1967…. Το πρώτο ATM εγκαθίσταται σε τραπεζικό υποκατάστημα στο Ένφιλντ του Λονδίνου.

Επεισόδια Stonewall, 27 Ιουνίου

1969…. Ξεσπούν επεισόδια μεταξύ αστυνομίας και ομοφυλοφίλων στο μπαρ Stonewall της Νέας Υόρκης. Η αντίδραση των θαμώνων θεωρήθηκε ορόσημο στην ιστορία του ομοφυλοφιλικού κινήματος και η 27η Ιουνίου καθιερώθηκε έκτοτε ως Παγκόσμια Ημέρα Ομοφυλόφιλης Υπερηφάνειας.

1969…. Η χούντα υποχρεώνει σε παραίτηση τον πρόεδρο του Συμβουλίου της Επικρατείας, Μιχαήλ Στασινόπουλο, μετέπειτα Πρόεδρο της Δημοκρατίας.

1972…. Κοινό πρόγραμμα συμφωνείται μεταξύ του Κομμουνιστικού και του Σοσιαλιστικού Κόμματος της Γαλλίας.

1973…. Ο πρόεδρος της Ουρουγουάης Χουάν Μαρία Μπορνταμπέρι διαλύει το κοινοβούλιο και κηρύσσει δικτατορία.

1974…. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ρίσταρντ Νίξον επισκέπτεται την Σοβιετική Ένωση.

1975…. Παίρνει διαζύγιο το διάσημο ζευγάρι τραγουδιστών, Σόνι Μπόνο και Σερ.

Επιχείρηση Entebbe, 27 Ιουνίου

1976…. Παλαιστίνιοι εξτρεμιστές, που έχουν επιβιβαστεί από το αεροδρόμιο του Ελληνικού, καταλαμβάνουν αεροπλάνο της Air France πάνω από την Κόρινθο, με 246 επιβάτες και 12μελές πλήρωμα, προερχόμενο από το Τελ Αβίβ. Η περιπέτεια των επιβατών θα λήξει στις 4 Ιουλίου στο αεροδρόμιο Έντεμπε της Ουγκάντας, με αστραπιαία επέμβαση Iσραηλινών κομάντος.

1982…. Εκτοξεύεται από τη Φλόριντα των ΗΠΑ το “Κολούμπια”, μεταφέροντας το πρώτο στρατιωτικό και εμπορικό υλικό.

1984…. Ο Πιερ Τριντό, πρωθυπουργός του Καναδά, τιμάται με το Νόμπελ Ειρήνης.

1986…. Η Άννα Γουάιτ σοκάρει το κοινό στο Wimbledon, όταν εμφανίζεται φορώντας μόνο ένα ολόσωμο καλσόν.

1989…. Οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων των 12 κρατών – μελών της ΕΟΚ συμφωνούν στη Μαδρίτη, για τα πρώτα βήματα προς την κατεύθυνση της Ευρωπαϊκής Νομισματικής Ένωσης.

1990…. Ανακοινώνονται οι πρώτες ιδιωτικοποιήσεις προβληματικών επιχειρήσεων, από τον υπουργό Εθνικής Οικονομίας, Γιώργο Σουφλιά.

1991…. Παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Τουρκία, επισημαίνουν εκπρόσωποι διεθνών οργανισμών στις ΗΠΑ.

1992…. Δίνεται στη δημοσιότητα έκθεση της Διεθνούς Αμνηστίας για την αστυνομική βία στο Λος Άντζελες, σύμφωνα με την οποία εδώ και πολλά χρόνια αστυνομικοί σκοτώνουν ή ξυλοκοπούν υπόπτους άνευ λόγου.

1993…. Στο Ιράκ, έξι πολίτες σκοτώνονται κατά την πυραυλική επίθεση των ΗΠΑ εναντίον αρχηγείου των υπηρεσιών πληροφοριών.

1994…. Στη Νότια Αφρική, έκρηξη βόμβας και βίαια επεισόδια στο Γιοχάνεσμπουργκ έχουν ως αποτέλεσμα το θάνατο τουλάχιστον 24 ατόμων.

1995…. Στο Κατάρ, με αναίμακτο πραξικόπημα, ο πρίγκιπας διάδοχος ανατρέπει τον πατέρα του Σεϊχ Χαλίφα και αυτοχρίζεται Εμίρης.

1996…. Η ΕΠΟ αποφασίζει την δήλωση τέταρτου ξένου στο φύλλο αγώνος πρωταθλήματος στην Α’ Εθνική και τρίτου στην Β’ Εθνική.

1997…. Το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ ανανεώνει δια βοής, για ένα ακόμη εξάμηνο, τη θητεία της ειρηνευτικής δύναμης στην Κύπρο.

2007…. Η στρατιωτική αστυνομία της Βραζιλίας εισβάλει στις φαβέλες στο Ρίο και ακολουθεί μάχη με τουλάχιστον έντεκα θύματα. Η εισβολή έγινε για να βρεθούν κάποιοι έμποροι ναρκωτικών.

2013…. Η NASA εκτοξεύει Interface Region Imaging pectrograph το οποίο θα παρατηρεί τον Ήλιο.

2014…. Έκρηξη αγωγού στην Ινδία σκοτώνει 14 άτομα.

2015…. Στην Ταϊβάν έκρηξη σε πάρκο στην Ταίβάν τραυματίζει 510 άτομα.

Γεννήσεις – Θάνατοι

Σαν σήμερα 27 Ιουνίου 1850 γεννήθηκε ο Λευκάδιος Χερν, Λευκαδίτης συγγραφέας, που έζησε πολλά χρόνια στην Ιαπωνία με το όνομα Γιακούμο Κοϊζούμι και με τα βιβλία του έκανε γνωστή στη Δύση τη χώρα του Ανατέλλοντος Ηλίου.

Το 1947 γεννήθηκε ο Βασίλης Παπαγεωργόπουλος, αθλητής του στίβου και πολιτικός με το κόμμα της Νέας Δημοκρατίας.

Σαν σήμερα το 1951 πέθανε ο Κωνσταντίνος Σισμάνογλου, έλληνας μεγαλοεπιχειρηματίας από την Κωνσταντινούπολη. (Σισμανόγλειο)

 

Την ίδια μέρα το 1999 έφυγε από την ζωή ο Γεώργιος Παπαδόπουλος, στρατιωτικός, πρωτεργάτης της χούντας των συνταγματαρχών το 1967.

Το 2016 πέθανε ο Μπαντ Σπένσερ, Ιταλός ηθοποιός

Σχετικά Άρθρα

Back to top button
Close
Close