ΙΣΤΟΡΙΑ

13 Ιουνίου: Σαν σήμερα στην Ελλάδα και τον κόσμο

Σαν σήμερα το 1821 οι Έλληνες νικούν τους Τούρκους στη Μάχη του Λάλα

(Στο τέλος του άρθρου & τα υπόλοιπα γεγονότα σαν σήμερα στην Ελλάδα και τον κόσμο)

 

Μία από τις πρώτες νικηφόρες μάχες των επαναστατημένων Ελλήνων στην Πελοπόννησο.

Το Λάλα είναι χωριό της ορεινής Ηλείας στο όρος Φολόη («Λαλαίος» ο κάτοικος του και «Λαλιώτης» ο καταγόμενος από αυτό). Στη διάρκεια της Τουρκοκρατίας το κατοικούσαν εξισλαμισμένοι Αλβανοί, οι οποίοι είχαν γίνει ο φόβος και ο τρόμος ολόκληρης της Πελοποννήσου με τη μεγάλη οικονομική και στρατιωτική δύναμη που διέθεταν. Κατά γενική ομολογία ήταν τα «καλύτερα ντουφέκια του Μωριά».

 

Στην αρχή της Επανάστασης του ’21, οι Λαλαίοι θεωρήθηκαν απειλή για την πορεία του Αγώνα. Γι’ αυτό το λόγο, οι οπλαρχηγοί της Γορτυνίας ίδρυσαν στην ευρύτερη περιοχή στρατόπεδο για να αποτρέψουν τη φυγή τους προς την Τριπολιτσά, την πρωτεύουσα της Πελοποννήσου, η οποία αποτελούσε τον κύριο στόχο των επαναστατών.

Στο στρατόπεδο των Ελλήνων επικρατούσαν δύο απόψεις όσον αφορά την αντιμετώπιση των Λαλαίων. Οι Επτανήσιοι, οι οποίοι αποτελούσαν την πιο οργανωμένη στρατιωτική δύναμη, ήθελαν να επιτεθούν αμέσως εναντίον τους, ενώ οι ντόπιοι προτιμούσαν να περιμένουν την κατάλληλη ευκαιρία.

Από την πλευρά τους, οι Λαλαίοι προσπάθησαν να κερδίσουν χρόνο και να διασπάσουν το ελληνικό στρατόπεδο, κυκλοφορώντας φήμες ότι ήταν έτοιμοι να παραδοθούν. Στις 2 Ιουνίου 1821 ο κεφαλλονίτης Παναγής Μεσσάρης τους μετέφερε επιστολή των Επτανησίων αρχηγών Κωνσταντίνου και Ανδρέα Μεταξά, Ευαγγέλη Πανά, Παναγιώτη Στρούζα, Μιχαήλ Κουτουφά και Διονυσίου Σαμπρικού, που τους καλούσαν να καταθέσουν τα όπλα.

Οι Λαλαίοι άρχισαν να κωλυσιεργούν, υποστηρίζοντας ότι την όποια απόφαση θα έπρεπε να πάρουν οι αρχηγοί τους, οι οποίοι απουσίασαν από το χωριό. Τότε οι επαναστάτες αποφάσισαν να δράσουν και να τους επιτεθούν από τρία σημεία, με επικεφαλής τον Γεώργιο Πλαπούτα, τους αδελφούς Μεταξά και τον Γεώργιο Σισίνη.

Από κακό συντονισμό, ο Πλαπούτας επιτέθηκε μόνος του στις 9 Ιουνίου και φυσικά αναγκάστηκε να υποχωρήσει μετά την αντεπίθεση των Λαλαίων. Μέσα στη σύγχυση και τον μεγάλο καύσωνα που επικρατούσε, ο Πλαπούτας άφησε την τελευταία του πνοή. 14 ακόμη Έλληνες έχασαν τη ζωή τους (11 Πελοποννήσιοι και 3 Επτανήσιοι). Αδιευκρίνιστες ήταν οι απώλειες των Λαλαίων.

Στο στρατόπεδο των Ελλήνων επικράτησε σύγχυση και πολλοί ήταν αυτοί που ήθελαν να το εγκαταλείψουν. Ο Κολοκοτρώνης αντιλήφθηκε την κατάσταση και έστειλε τον εμπειροπόλεμο Δημήτριο Πλαπούτα, οποίος κατόρθωσε να τους εμψυχώσει. Οι Λαλαίοι αναθάρρησαν και αυτοί, όταν είδαν να καταφθάνουν ενισχύσεις από την Πάτρα στις 11 Ιουνίου. Επικεφαλής 1.000 Τουρκαλβανών ήταν ο Γιουσούφ Πασάς.

Ο Γιουσούφ ήθελε να ξεκαθαρίσει αμέσως την κατάσταση και στις 13 Ιουνίου επιτέθηκε με τους άνδρες του στη θέση Πούσι, όπου ήταν οχυρωμένοι οι Έλληνες. Βασικός του στόχος, να αποσπάσει πρώτα τα κανόνια που διέθεταν οι Επτανήσιοι και στη συνέχεια να τους πετσοκόψει με την ησυχία του.

Η μάχη δόθηκε σώμα με σώμα και η ανδρεία των Ελλήνων ανάγκασε τις δυνάμεις του Γιουσούφ να υποχωρήσουν και μαζί με τους Λαλαίους την επομένη να πάρουν τον δρόμο για την Πάτρα. Οι Έλληνες πολέμησαν γενναία και έχασαν 84 άνδρες (60 Πελοποννήσιοι και 24 Επτανήσιοι). Ανάμεσα στους πολλούς τραυματίες ήταν και ο κεφαλλονίτης Ανδρέας Μεταξάς, κατοπινός πρωθυπουργός της Ελλάδας. Την ίδια μέρα (14 Ιουνίου) οι επαναστάτες εισήλθαν στο έρημο χωριό και το πυρπόλησαν. Συνολικά, γύρω στα χίλια σπίτια παραδόθηκαν στις φλόγες.

Η νίκη των Ελλήνων σήμανε το τέλος της επιβολής των Λαλαίων στην περιοχή και άνοιξε τον δρόμο για την άλωση της Τριπολιτσάς. Από την Πάτρα, όπου κατέφυγαν, αγωνίσθηκαν κατά της επανάστασης ως το τέλος και μετά τη σύσταση του ελληνικού κράτους αναγκάστηκαν να μεταναστεύσουν και να εγκατασταθούν ως πρόσφυγες στην περιοχή του Πλαταμώνα της Μακεδονίας και αργότερα στη Βάρνα της Βουλγαρίας.

 

1373…. Η Αγγλία και η Πορτογαλία υπογράφουν συμφωνία για συμμαχία, που από τότε δεν έχει παραβιαστεί.

1381…. Ο Γουάτ Τάιλερ ηγείται της Εξέγερσης των Χωρικών στην Αγγλία, απαιτώντας λιγότερους φόρους από τον βασιλιά Ριχάρδο Β’. Πρόκειται για την πρώτη λαϊκή εξέγερση που έχει καταγραφεί στην αγγλική ιστορία.

1525…. Ο Μαρτίνος Λούθηρος παντρεύεται την Καταρίνα φον Μπόρα, αψηφώντας το δόγμα της Καθολικής Εκκλησίας για την αγαμία του κλήρου.

1774…. Το Ρόουντ Άιλαντ των ΗΠΑ είναι η πρώτη αποικία που κηρύσσει παράνομο το δουλεμπόριο.

1821…. Οι Έλληνες κατά την διάρκεια της Επανάστασης του 1821 νικούν τους Τούρκους στη Μάχη του Λάλα.

1863…. Γαλλία, Αγγλία, Ρωσία και Δανία υπογράφουν συνθήκη, με την οποία ο δανός πρίγκηπας Χριστιανός αναγορεύεται Βασιλιάς της Ελλάδας. Στο άρθρο 4 της συνθήκης προβλέπεται η ενσωμάτωση των Ιονίων Νήσων στην Ελλάδα, εφόσον το αποφασίσει η Επτανησιακή Βουλή.

1866…. Ψηφίζεται η 14η αναθεώρηση του αμερικανικού Συντάγματος, που προβλέπει “αστικά δικαιώματα” για τους μαύρους.

1895…. Ο Εμίλ Λεβασόρ κερδίζει τον πρώτο αγώνα αυτοκινήτων στον κόσμο, που γίνεται στην Γαλλία, Παρίσι- Μπορντό-Παρίσι με 24 χλμ. την ώρα.

1900…. Στην Κίνα, η αυτοκράτειρα εκφράζει την υποστήριξή της προς τους Μπόξερς, αποκαλώντας τους “στρατιώτες του λαού”.

1903…. Ανατρέπεται η κυβέρνηση Δηλιγιάννη και σχηματίζεται νέα υπό τον Θεοτόκη.

1909…. Ο διωγμός του ελληνικού στοιχείου στα παράλια της Μικράς Ασίας, την Ξάνθη, τη Θεσσαλονίκη και τη Μυτιλήνη έχει οξυνθεί.

1910…. Σοβαρά επεισόδια μεταξύ Τούρκων και Ελλήνων σημειώνονται στη Σμύρνη.

1912….Αεροσκάφος De Havilland D.H. 9 του Ναυτικού Σμήνους στο Αφιόν δέχεται επίθεση τουρκικού Breguet που εκτελεί περιπολία πάνω από τον τομέα της ΧΙΙ Μεραρχίας. Ακολουθεί αερομαχία και καταδίωξη του τουρκικού αεροσκάφους μέχρι το Μπουλεβαντίν.

Μετά το επεισόδιο αυτό τα τουρκικά αεροσκάφη για 15 ημέρες δεν εμφανίστηκαν στο μέτωπο.

1922…. Η μεγαλύτερη επίθεση λόξυγγα ολοκληρώνεται! Ο Τσάρλι Όσμπορν δέχτηκε συνολικά 435.000.098 “χτυπήματα” σε 69 χρόνια και πέθανε 11 μήνες αργότερα.

1930…. Στο Μαϊάμι των ΗΠΑ, συλλαμβάνεται ο Αλ Καπόνε με την κατηγορία της ψευδορκίας.

…. Η πρώτη αποικία γυμνιστών ιδρύεται στις ΗΠΑ.

1931…. Στη Βενεζουέλα, παραιτείται ο Πρόεδρος Χουάν Μπατίστα Πέρες.

Χίτλερ - Μουσολίνι, 13 Ιουνίου

1934…. Ο Αδόλφος Χίτλερ και ο Μπενίτο Μουσολίνι συναντώνται στη Βενετία. Μία μέρα μετά, ο Ιταλός δικτάτορας θα αποκαλέσει τον σύμμαχό του «μικρή ανόητη μαϊμού».

1942…. Αμερικανικά αεροσκάφη βομβαρδίζουν ρουμανικές εγκαταστάσεις πετρελαίου.

1944…. Η Γερμανία επιτίθεται με βόμβες V1 στην Αγγλία.

1946…. Εκθρονίζεται ο τελευταίος βασιλιάς της Ιταλίας, Ουμπέρτο Β’ της Σαβοΐας.

1949…. Στο Βιετνάμ, ο Μπάο Ντάι εισέρχεται στη Σαϊγκόν, με σκοπό να κυβερνήσει τη διαιρεμένη χώρα.

1950…. Στη Νότια Αφρική, οι λευκοί βουλευτές, που αντιπροσώπευαν το 20% του πληθυσμού, ψηφίζουν υπέρ της διαίρεσης της χώρας σε περιοχές λευκών και μαύρων.

1952…. Αποφασίζεται η έκδοση νέων ελληνικών ταυτοτήτων, η παραποίηση των οποίων θα ήταν αδύνατη.

1956…. Η Ρεάλ Μαδρίτης κατακτά το πρώτο Κύπελλο Πρωταθλητριών Ευρώπης στο ποδόσφαιρο νικώντας στον τελικό την Ρεν με 4-3 στο Παρίσι, μπροστά σε 39.000 θεατές.

1961…. Εκπρόσωποι της κυπριακής Βουλής επισκέπτονται την Αθήνα.

Βαλερί Ζισκάρ ντ’ Εστέν, 13 Ιουνίου
Βαλερί Ζισκάρ ντ’ Εστέν

1966…. Την επίσπευση της εκβιομηχάνισης της Ελλάδας, ώστε να αντιμετωπίσει τον ανταγωνισμό της ΕΟΚ, συνιστά ο τέως υπουργός Οικονομικών της Γαλλίας, Βαλερί Ζισκάρ ντ’ Εστέν, ο οποίος φθάνει στην Αθήνα προσκαλεσμένος του Βιομηχανικού και Εμπορικού Επιμελητηρίου. Δεν θεωρεί, πάντως, την Ελλάδα έτοιμη για πλήρη ένταξη στην ΕΟΚ.

…. Στην υπόθεση Μιράντα εναντίον Πολιτείας της Αριζόνας, το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ αποφασίζει ότι, η αστυνομία πρέπει να ενημερώνει τους υπόπτους για τα νομικά τους δικαιώματα, προτού τους συλλάβει και τους ανακρίνει.

Πύργος Αθηνών, 13 Ιουνίου

1968…. Θεμελιώνεται ο Πύργος των Αθηνών, ο πρώτος ουρανοξύστης της πόλης, στην οδό Βασ. Σοφίας.

1970…. Το τραγούδι των Μπιτλς “The long and winding road” σκαρφαλώνει στην κορυφή των τσαρτς, τέσσερις μήνες μετά την ανακοίνωση της διάλυσης του θρυλικού συγκροτήματος.

1971…. Ο Φρανσουά Μιτεράν εκλέγεται γραμματέας του Σοσιαλιστικού Κόμματος της Γαλλίας.

1972…. Ισραηλινά και αιγυπτιακά αεροσκάφη συγκρούονται πάνω από τη Μεσόγειο, για πρώτη φορά μετά από 22 μήνες.

1973…. ΗΠΑ, Βόρειο Βιετνάμ, Νότιο Βιετνάμ και Βιετκόνγκ υπογράφουν νέα συμφωνία κατάπαυσης του πυρός στο Παρίσι.

1975…. Ο πληθωρισμός στη Βρετανία σκαρφαλώνει στο υψηλότερο ποσοστό που έχει φθάσει ποτέ, στο 25%, που είναι και το υψηλότερο στην Ευρώπη.

1979…. Ανθρωπιστική οργάνωση της ΕΣΣΔ ζητάει από τον Πρόεδρο Μπρέζνιεφ να απελευθερώσει τους αντιφρονούντες.

1983…. Το “Παϊονίρ 10”, που ταξίδευε στο διάστημα εδώ και 11 χρόνια, γίνεται το πρώτο διαστημόπλοιο, που εγκαταλείπει το ηλιακό μας σύστημα.

1985…. Ο Σεργκέι Μπούμπκα γίνεται ο πρώτος άλτης που περνά τα 6 μ. στο άλμα επί κοντώ σε μίτινγκ στο Παρίσι.

1989…. Ο επιχειρηματίας Αργύρης Σαλιαρέλης, που κατηγορείται ότι φυγάδευσε τον Κοσκωτά από τη χώρα, καταθέτει για το σκάνδαλο.

1991…. Στη Σρι Λάνκα, 240 πολίτες σφαγιάζονται κατά τις συγκρούσεις μεταξύ ανταρτών Ταμίλ και δυνάμεων ασφαλείας.

1992…. Ο Ολυμπιακός αναδεικνύεται πρωταθλητής Ελλάδας στην υδατοσφαίριση μετά από 21 χρόνια.

1993…. Η Κιμ Κάμπελ γίνεται η πρώτη γυναίκα πρωθυπουργός του Καναδά.

1995…. Ο υφυπουργός Οικονομικών Νίκος Κυριαζίδης ανακοινώνει στη Βουλή την απόσυρση της τροπολογίας, που προέβλεπε τη δημιουργία καζίνο στο Φλοίσβο.

Τουρκικές προκλήσεις, 13 Ιουνίου

1996…. Δημοσίευμα τουρκικής εφημερίδας αναφέρει ότι, η Άγκυρα αμφισβητεί την ελληνικότητα των νησίδων Φαρμακονήσι, Αγαθονήσι και Καλόλιμνο.

1997…. Σύμφωνα με πληροφορίες, στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό, οι αντάρτες σκοτώνουν περισσότερα από 640 μέλη των Ζαϊρινών ενόπλων δυνάμεων και πολίτες.

2002…. Στη Νότιο Κορέα όχημα του αμερικάνικου στρατού σκοτώνει δύο κορίτσια 14 ετών. Το γεγονός πυροδοτεί σωρεία αντιδράσεων στην Ασιατική χώρα.

2003…. Ο εφιάλτης της Άτυπης Πνευμονίας οδεύει προς το τέλος. Τις τελευταίες μέρες δεν έχει καταγραφεί κανένα κρούσμα SARS σε Κίνα και Χονγκ Κονγκ, ενώ η κατάσταση στην Ταϊβάν είναι μερικώς ελεγχόμενη. Ο Π.Ο.Υ. δηλώνει ότι, δεν γνωρίζει αν ο ιός ήταν εποχιακός ή εάν πρόκειται να ξανακάνει την εμφάνισή του τον επόμενο χρόνο. Πάντως, προχωρά σε άρση της ταξιδιωτικής οδηγίας σε όλες τις κινεζικές επαρχίες, πλην του Πεκίνου και της Ταϊβάν.

2004…. Παρά το μεγάλο ποσοστό αποχής, η Νέα Δημοκρατία, λίγους μήνες μετά την εκλογή της ως Κυβέρνηση, θριαμβεύει και στις Ευρωεκλογές.

2005…. Δικαστήριο στην Σάντα Μαρία της Καλιφόρνια απαλλάσσει τον Μάικλ Τζάκσον από την κατηγορία της κακοποίησης του 13χρονου Γκάβιν Αρβίζο.

2010…. Μια κάψουλα του ιαπωνικού διαστημοπλοίου Hayabusa επιστρέφει στη Γη με δείγμα από τον αστεροειδή 25143 Itokawa.

Γεννήσεις – Θάνατοι

Τζέιμς Κλαρκ Μάξγουελ, 13 Ιουνίου
Τζέιμς Κλαρκ Μάξγουελ

Σαν σήμερα το 13 Ιουνίου 1831 γεννήθηκε ο Τζέιμς Κλαρκ Μάξγουελ, Βρετανός φυσικός, που το 1873 διατύπωσε τους βασικούς νόμους της ηλεκτρομαγνητικής.

Το 1928 γεννήθηκε ο Τζον Νας, Αμερικανός μαθηματικός, βραβευμένος με Νόμπελ Οικονομικών το 1994 για τη συμβολή του στη θεωρία των παιγνίων.

Την ίδια μέρα το 1942 γεννήθηκε ο Γιάννης Μπουτάρης, επιχειρηματίας και πολιτικός.

Σαν σήμερα το 1979 έφυγε από την ζωή ο Ντεμέτριο Στράτος, Ελληνοϊταλός μουσικός του αρτ-ροκ.

Το 1986 πέθανε ο Μπένι Γκούντμαν, Αμερικανός κλαρινετίστας, ο «βασιλιάς του σουίνγκ».

Την ίδια μέρα το 2012 πέθανε ο Ροζέ Γκαροντί, Γάλλος φιλόσοφος. Ξεκίνησε ως Χριστιανός και μαρξιστής και κατέληξε Μουσουλμάνος και αρνητής του Ολοκαυτώματος

Σχετικά Άρθρα

Back to top button
Close
Close